Upadłość franczyzobiorcy – co z długami po nieudanym biznesie?
Własny sklep prowadzony pod szyldem znanej sieci miał być sposobem na stabilny dochód. Zamiast tego pozostały zaległości wobec dostawców, ZUS, urzędu skarbowego i samego franczyzodawcy. Czy w takiej sytuacji można ogłosić upadłość? Co z towarem, wyposażeniem i karami przewidzianymi w umowie franczyzowej?
Upadłość franczyzobiorcy może być rozwiązaniem problemu zadłużenia, także wtedy, gdy umowa z siecią wciąż obowiązuje. Jeżeli działalność została już zakończona, w określonych przypadkach możliwa jest upadłość konsumencka, obejmująca również długi powstałe podczas prowadzenia firmy.
Dowiedz się więcej:
Czy franczyzobiorca może ogłosić upadłość, jeśli umowa nadal obowiązuje?
Tak. Sama umowa franczyzowa nie wyklucza złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Kluczowe jest to, czy przedsiębiorca stał się niewypłacalny, czyli utracił zdolność regulowania wymagalnych zobowiązań pieniężnych.
O problemie można mówić na przykład wtedy, gdy wpływy ze sklepu nie wystarczają już na opłacenie dostaw, wynagrodzeń pracowników, składek ZUS, podatków i należności wobec sieci. Ważne jest jednak odróżnienie przejściowych trudności finansowych od rzeczywistej niewypłacalności.
Nie można również przyjąć, że postanowienia umowy z franczyzodawcą zwalniają przedsiębiorcę z obowiązków przewidzianych w Prawie upadłościowym. Co do zasady przedsiębiorca ma 30 dni od powstania podstawy do ogłoszenia upadłości na złożenie wniosku.
„Jeśli umowa nadal obowiązuje, a przedsiębiorca nie ma pieniędzy na spłatę zobowiązań wynikających z podatków, składek na ZUS, wynagrodzeń pracowników czy opłat za dostawy, może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości pomimo trwającej umowy franczyzowej.”
Radca prawny i doradca restrukturyzacyjny

Tryb postępowania w przypadku ogłoszenia upadłości franczyzobiorcy
To jedna z najważniejszych kwestii dla osób, które prowadziły sklep w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej. Tryb postępowania zależy od sytuacji prawnej dłużnika.
- Jeżeli nadal prowadzisz działalność gospodarczą, zasadniczo należy rozważyć upadłość na zasadach właściwych dla przedsiębiorców.
- Jeżeli zakończyłeś działalność i zostałeś wykreślony z CEIDG, możesz co do zasady ubiegać się o ogłoszenie upadłości konsumenckiej, nawet jeśli zadłużenie powstało w okresie prowadzenia sklepu.
To ważne rozróżnienie, ponieważ zakończenie działalności nie powoduje wygaśnięcia długów. Były franczyzobiorca nadal może odpowiadać za nieopłacone faktury, należności publicznoprawne lub zobowiązania wynikające z umowy z siecią.
Przykład: prowadziłeś sklep jako jednoosobowy przedsiębiorca, zamknąłeś go, wyrejestrowałeś działalność, ale nadal masz zaległości wobec ZUS, urzędu skarbowego, dostawców i franczyzodawcy. Sam fakt, że zobowiązania pochodzą z działalności gospodarczej, nie przekreśla możliwości ubiegania się o upadłość konsumencką.
Brak majątku a możliwość ogłoszenia upadłości
W upadłości przedsiębiorcy sąd bada między innymi, czy posiadany majątek wystarczy na pokrycie kosztów postępowania. Jeżeli nie wystarcza bądź wystarcza tylko i wyłącznie na pokrycie tych kosztów, wniosek może zostać oddalony. W praktyce mówi się wówczas o ubóstwie masy upadłości.
Inaczej wygląda to w upadłości konsumenckiej. Brak mieszkania, samochodu czy oszczędności nie jest samodzielną przeszkodą do ogłoszenia upadłości konsumenckiej. W określonych sytuacjach koszty postępowania mogą zostać tymczasowo pokryte ze środków Skarbu Państwa, a sposób ich późniejszego rozliczenia zależy od decyzji sądu.
Co dzieje się z towarem i wyposażeniem sklepu po ogłoszeniu upadłości?
Decydujące znaczenie ma to, kto jest właścicielem poszczególnych rzeczy. W sklepach franczyzowych nie zawsze cały towar i wyposażenie należą do przedsiębiorcy.
- Jeżeli towary, urządzenia lub meble są własnością upadłego, co do zasady wchodzą do masy upadłości i mogą zostać sprzedane przez syndyka.
- Jeżeli należą do franczyzodawcy albo innego podmiotu, nie stają się automatycznie majątkiem upadłego. Ich wydanie i rozliczenie wymagają ustalenia odpowiednich praw oraz postanowień umowy.
Po ogłoszeniu upadłości dłużnik nie powinien samodzielnie sprzedawać rzeczy należących do masy upadłości. Rozporządzaniem tym majątkiem zajmuje się syndyk. Dlatego warto wcześniej przygotować inwentaryzację towarów i wyposażenia oraz dokumenty potwierdzające ich własność.
Co z umową franczyzową i prawem do prowadzenia sklepu?
Ogłoszenie upadłości nie oznacza, że cała umowa franczyzowa może zostać dowolnie przeniesiona na inną osobę. Franczyzobiorca często korzysta z cudzej marki, znaków towarowych, licencji i rozwiązań organizacyjnych. Nie staje się ich właścicielem tylko dlatego, że prowadził sklep.
Syndyk może sprzedać składniki majątku należące do upadłego, ale sprzedaż wyposażenia lub zapasów nie jest tym samym co przeniesienie praw wynikających z umowy franczyzowej. Dalszy los samej umowy zależy od jej treści, charakteru wzajemnych świadczeń i odpowiednich przepisów Prawa upadłościowego.
Czy opłaty franczyzowe i kary umowne mogą zostać umorzone?
Takie zobowiązania mogą być uwzględniane w postępowaniu upadłościowym. Dotyczy to między innymi zaległych opłat franczyzowych, faktur za dostawy oraz kar umownych naliczonych przez sieć. Nie oznacza to jednak, że każda kwota wskazana przez franczyzodawcę zostanie bezspornie uznana.
Jeżeli wierzytelność powstała przed ogłoszeniem upadłości, franczyzodawca dochodzi jej zasadniczo w ramach postępowania upadłościowego poprzez zgłoszenie wierzytelności. Co do zasady termin zgłoszenia wynosi 30 dni od obwieszczenia o ogłoszeniu upadłości.
Syndyk może zweryfikować wysokość zadłużenia i jego podstawę. Jeżeli na przykład kara została naliczona niezgodnie z umową albo bez wymaganych przesłanek, może powstać spór co do jej zasadności. Z drugiej strony prawidłowo naliczone kary umowne co do zasady nie są wyłączone z oddłużenia tylko dlatego, że wynikają z umowy franczyzy. Ostateczny zakres umorzenia zobowiązań zależy jednak od rozstrzygnięć sądu i ustawowych wyjątków.
Czy niekorzystna umowa franczyzowa ma znaczenie przy ustalaniu planu spłaty?
W upadłości sąd analizuje przyczyny niewypłacalności. Znaczenie może mieć to, że założenia biznesowe okazały się zbyt optymistyczne, przychody były niższe od oczekiwanych, a opłaty na rzecz sieci i inne koszty uniemożliwiły dalsze regulowanie zobowiązań.
Nie wystarczy jednak samo stwierdzenie, że umowa była „niekorzystna”. Należy wyjaśnić, w jaki sposób konkretne warunki współpracy wpłynęły na sytuację finansową: kiedy sklep zaczął przynosić straty, jakie były stałe koszty i jakie działania podjął przedsiębiorca, aby ograniczyć zadłużenie.
Przy ustalaniu planu spłaty sąd bada także, czy dłużnik doprowadził do niewypłacalności lub istotnie ją zwiększył umyślnie albo wskutek rażącego niedbalstwa. Może to wpływać na długość planu. Samo niepowodzenie działalności franczyzowej nie przesądza automatycznie o takiej ocenie.
„Niekorzystne warunki umowy franczyzowej mogą tutaj mieć znaczenie. Mogły bowiem sprawić, że prowadzenie sklepu przestało przynosić środki wystarczające do regulowania bieżących zobowiązań. Sąd może więc uwzględnić takie okoliczności, oceniając przyczyny niewypłacalności.”
Radca prawny i doradca restrukturyzacyjny

Możliwość oddłużenia franczyzobiorcy bez planu spłaty wierzycieli
W upadłości sąd może umorzyć zobowiązania bez ustalania planu spłaty, jeśli sytuacja osobista upadłego w oczywisty sposób wskazuje na trwałą niezdolność do dokonywania jakichkolwiek spłat. Przepisy przewidują również możliwość warunkowego umorzenia zobowiązań w sytuacji, gdy brak zdolności do spłat nie ma charakteru trwałego.
Takie rozstrzygnięcia mogą dotyczyć na przykład osób z poważnymi ograniczeniami zdrowotnymi i brakiem realnych perspektyw zarobkowych. Nie można natomiast zakładać, że samo zamknięcie nierentownego sklepu oznacza automatyczne umorzenie wszystkich długów bez jakichkolwiek spłat.
Otwarcie nowej działalności gospodarczej po ogłoszeniu upadłości franczyzobiorcy
Co do zasady tak. Przebyte postępowanie upadłościowe nie oznacza automatycznego, dożywotniego zakazu prowadzenia działalności gospodarczej. Były franczyzobiorca może ponownie rozpocząć działalność, także w modelu franczyzowym, o ile nie występują szczególne przeszkody prawne, na przykład odrębnie orzeczony zakaz prowadzenia działalności gospodarczej.
Warto jednak przeanalizować przyczyny wcześniejszego niepowodzenia. Nowa umowa franczyzowa powinna być oceniana pod kątem opłat, podziału ryzyka, odpowiedzialności za towar i wyposażenie oraz zasad zakończenia współpracy.
Podsumowanie
Nieudana franczyza nie musi oznaczać pozostawania z długami przez resztę życia. Obowiązująca umowa z siecią nie wyłącza możliwości złożenia wniosku o upadłość, a były przedsiębiorca, który zakończył działalność, może w odpowiednich okolicznościach skorzystać z upadłości konsumenckiej.
Kluczowe jest jednak prawidłowe ustalenie statusu dłużnika, własności majątku sklepu, wysokości zadłużenia i przyczyn niewypłacalności. To od tych okoliczności zależy właściwa droga postępowania oraz realna możliwość oddłużenia.
Masz zaległości po prowadzeniu sklepu franczyzowego i nie wiesz, od czego zacząć? Umów bezpłatną konsultację w sprawie oddłużenia i sprawdź, które rozwiązanie będzie odpowiednie w Twojej sytuacji.

Author: Konrad Siekierda
Date: 13/11/2026
Wynagrodzenie syndyka w upadłości konsumenckiej – ile wynosi i kto za nie zapłaci?
Zastanawiasz się nad upadłością konsumencką, ale obawiasz się, że nie będzie Cię stać na wynagrodzenie syndyka? To zrozumiałe pytanie, zwłaszcza jeśli nie masz oszczędności, a bieżące wydatki już teraz są dużym obciążeniem.
Ważna informacja: nie musisz mieć odłożonych kilkunastu tysięcy złotych, aby móc ubiegać się o ogłoszenie upadłości. Wyjaśniamy, ile wynosi wynagrodzenie syndyka w 2026 roku, kto o nim decyduje i co dzieje się z tym kosztem, gdy osoba zadłużona nie ma majątku.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej, odsłuchaj nowego odcinku podcastu Akademia Oddłużania:
Kto ustala wynagrodzenie syndyka w upadłości konsumenckiej?
O wysokości wynagrodzenia decyduje sąd upadłościowy, a nie sam syndyk. Syndyk wykonuje zadania w postępowaniu, a następnie występuje z wnioskiem o ustalenie wynagrodzenia. Sąd ocenia, ile pracy wymagała sprawa i jakie czynności zostały przeprowadzone.
Nie ma więc jednej ceny, którą można z góry przypisać każdej upadłości. Postępowanie osoby bez majątku i z kilkoma wierzycielami może wyglądać zupełnie inaczej niż sprawa wymagająca sprzedaży mieszkania, ustalenia praw do spadku lub dodatkowego postępowania sądowego.
Ile wynosi wynagrodzenie syndyka w 2026 roku?
W najczęściej stosowanym, uproszczonym trybie upadłości konsumenckiej kwoty są powiązane z przeciętnym wynagrodzeniem ogłaszanym przez GUS. Dla 2026 roku podstawą wyliczenia jest 9 228,30 zł.
Zasadniczo wynagrodzenie syndyka może wynosić od 2 307,08 zł do 18 456,60 zł, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach może sięgnąć 36 913,20 zł. To kwoty przed ewentualnym doliczeniem VAT. Konkretna wysokość zależy od decyzji sądu.
W podcaście Konrad Siekierda zwraca uwagę, że w jego praktyce często pojawia się kwota odpowiadająca jednej podstawie powiększonej o VAT, czyli 11 350,81 zł brutto przy stawce VAT 23%. To obserwacja praktyczna, nie ustawowa „średnia cena” usługi syndyka.
Od czego zależy wysokość wynagrodzenia syndyka?
Sąd ocenia przede wszystkim nakład pracy i trudność postępowania. Znaczenie mogą mieć:
- liczba wierzycieli i skomplikowanie zadłużenia;
- to, czy syndyk musi sprzedać samochód, dom lub inny majątek;
- dodatkowe czynności, na przykład dotyczące spadku albo wcześniejszych darowizn;
- czas trwania postępowania i środki uzyskane dla wierzycieli.
Dlatego przed ogłoszeniem upadłości zwykle można jedynie wstępnie oszacować przyszłe wynagrodzenie. Nie wszystkie okoliczności da się przewidzieć na początku sprawy.
Kto płaci syndykowi – sąd, dłużnik czy wierzyciele?
Wynagrodzenie syndyka jest kosztem postępowania upadłościowego, co oznacza że pokrywa je dłużnik. W pierwszej kolejności pokrywa się je z pieniędzy znajdujących się w masie upadłości, na przykład ze środków uzyskanych ze sprzedaży majątku.
Jeśli pieniędzy jest za mało, Skarb Państwa może tymczasowo finansować koszty postępowania. Jeżeli później sąd ustali plan spłaty wierzycieli, zwrot tych kosztów może być uwzględniony na tych samych zasadach. Nie oznacza to zatem obowiązku wpłacenia całego wynagrodzenia syndykowi już na początku upadłości.
Nie mam żadnego majątku. Czy syndyk i tak otrzyma wynagrodzenie?
Tak. Brak majątku nie sprawia, że syndyk pracuje bez wynagrodzenia, ale nie oznacza też, że osoba zadłużona musi przed ogłoszeniem upadłości znaleźć na ten cel pieniądze. Gdy majątek nie wystarcza na koszty postępowania, są one tymczasowo pokrywane ze środków Skarbu Państwa.
Jeśli wynagrodzenie syndyka wynosi przykładowo 11 tys. zł, a w postępowaniu zgromadzono 6 tys. zł, pozostaje 5 tys. zł do pokrycia. Ta różnica może zostać tymczasowo sfinansowana przez państwo, a później – zależnie od decyzji sądu i możliwości finansowych upadłego – rozliczona w planie spłaty.
Czy można zostać zwolnionym ze zwrotu kosztów wynagrodzenia syndyka?
W niektórych sytuacjach tak. Jeśli sąd umorzy zobowiązania bez ustalania planu spłaty albo zastosuje warunkowe umorzenie, osoba zadłużona może nie być zobowiązana do zwrotu części kosztów tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa.
Również przy ustalaniu planu spłaty sąd bierze pod uwagę realne możliwości zarobkowe i koszty utrzymania. Dlatego nie można zakładać, że każdy dłużnik w każdym przypadku odda państwu pełną kwotę.
Podsumowanie
Sam brak oszczędności ani majątku nie przekreśla możliwości ubiegania się o upadłość konsumencką. Wynagrodzenie syndyka ustala sąd upadłościowy, a sposób pokrycia kosztów zależy od majątku upadłego oraz rozstrzygnięć zapadających w postępowaniu. Wynagrodzenie syndyka może być zostać pokryte przez fundusze masy upadłości, a jeśli te będą zbyt małe – dłużnik będzie zobowiązany do spłaty rat na rzecz Skarbu Państwa.

Author: Konrad Siekierda
Date: 06/11/2026
Upadłość konsumencka osoby uzależnionej od alkoholu – co trzeba wiedzieć?
Czy osoba uzależniona od alkoholu może ogłosić upadłość konsumencką? Czy długi powstałe wskutek nałogu mogą zostać umorzone? A może sąd uzna, że zadłużenie jest wynikiem rażącego niedbalstwa i ustali plan spłaty nawet na 7 lat?
Uzależnienie od alkoholu może prowadzić nie tylko do problemów zdrowotnych i rodzinnych, ale również do poważnego zadłużenia. Niespłacone kredyty, pożyczki i narastające odsetki sprawiają, że powrót do stabilności finansowej staje się coraz trudniejszy.
W kolejnym odcinku podcastu Akademia Oddłużania Łukasz Hamara rozmawia z Konradem Siekierdą, radcą prawnym i doradcą restrukturyzacyjnym, o możliwościach oddłużenia osób zmagających się z chorobą alkoholową.
Z tego odcinka dowiesz się:
- Czy uzależnienie od alkoholu uniemożliwia ogłoszenie upadłości konsumenckiej?
- Jak przygotować wniosek o upadłość konsumencką osoby uzależnionej?
- Jakie obowiązki ma osoba uzależniona w trakcie postępowania upadłościowego?
- Czy zadłużenie spowodowane uzależnieniem oznacza rażące niedbalstwo?
- Czy osoba uzależniona może uzyskać umorzenie długów bez planu spłaty?
Uzależnienie od alkoholu a możliwość ogłoszenia upadłości konsumenckiej
Łukasz: Zacznijmy od wniosku o ogłoszenie upadłości. Czy sam fakt uzależnienia od alkoholu stanowi przeszkodę do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej?
Konrad: Nie. Sam fakt uzależnienia od alkoholu nie zamyka nam drogi do ubiegania się o ogłoszenie upadłości konsumenckiej ani do skorzystania z innych sposobów oddłużania, takich jak układ konsumencki czy układ w upadłości.
Możemy więc rozważać różne rozwiązania. Nie ma przy tym znaczenia, czy dana osoba wyszła już z uzależnienia, czy nadal się z nim zmaga. Samo uzależnienie nie jest formalną przeszkodą.
Dokumentacja uzależnienia dołączana do wniosku o ogłoszenie upadłości
Łukasz: Jakie dokumenty warto załączyć do takiego wniosku?
Konrad: W pierwszej kolejności warto ustalić, czy choroba alkoholowa przyczyniła się do powstania zadłużenia, a więc do sytuacji, w której nie jesteśmy w stanie spłacać pożyczek, kredytów lub innych zobowiązań.
Jeżeli tak było, warto przedłożyć dokumenty potwierdzające, że w okresie powstawania długów zmagaliśmy się z uzależnieniem i że choroba wpływała na podejmowane przez nas decyzje finansowe. Mogą to być dokumenty dotyczące terapii, diagnozy uzależnienia, leczenia szpitalnego czy inne zaświadczenia medyczne.
Ważne jest nie tylko samo udokumentowanie choroby, ale również wyjaśnienie, w jaki sposób nadużywanie alkoholu wpłynęło na pogorszenie sytuacji finansowej.
Wpływ zadłużenia spowodowanego uzależnieniem na ogłoszenie upadłości
Łukasz: Czy sąd może odmówić ogłoszenia upadłości dlatego, że długi powstały wskutek uzależnienia od alkoholu?
Konrad: Nie. Na etapie rozpoznawania wniosku o ogłoszenie upadłości sąd nie bada jeszcze szczegółowo, z jakich powodów doszło do zadłużenia i niewypłacalności.
Te okoliczności będą oceniane później, przy ustalaniu warunków oddłużenia. Wówczas sąd rozstrzyga, czy należy ustalić plan spłaty wierzycieli, warunkowo umorzyć zobowiązania czy też umorzyć je bez ustalania planu spłaty.
Nie musimy zatem obawiać się, że sam związek zadłużenia z chorobą alkoholową uniemożliwi ogłoszenie upadłości.
Ustalanie wierzycieli przy niepełnej dokumentacji zadłużenia
Łukasz: W jaki sposób osoba uzależniona może ustalić swoich aktualnych wierzycieli, jeżeli z powodu choroby alkoholowej ma bardzo niewiele dokumentów dotyczących zadłużenia?
Konrad: Tak jak w każdym innym przypadku warto zacząć od spokojnego odtworzenia historii zadłużenia. Można wziąć kartkę i długopis, wypisać wszystkich możliwych wierzycieli oraz przypomnieć sobie miejsca, w których powstawały zobowiązania.
Następnie warto sprawdzić skrzynkę e-mailową, telefon i dotychczasową korespondencję. Pomocna może być również rozmowa z bliskimi, którzy pamiętają zdarzenia lub zobowiązania, o których sami zapomnieliśmy.
Jeżeli dokumentacja jest niepełna, należy sięgnąć do dostępnych rejestrów, w tym BIK i KRD. Warto też zwrócić się do komorników prowadzących egzekucje o informację o wysokości zadłużenia. O tym, który komornik prowadzi postępowanie, możemy się czasem dowiedzieć z historii rachunku bankowego.
Dobrym rozwiązaniem jest również założenie konta w Portalu Informacyjnym Sądów Powszechnych, gdzie można znaleźć informacje o niektórych postępowaniach, nakazach zapłaty czy wyrokach.
Wszystkie te czynności najlepiej wykonać przed sporządzeniem spisu wierzycieli i złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości.
Obowiązek przedstawienia syndykowi dokumentacji medycznej
Łukasz: Przejdźmy do etapu po ogłoszeniu upadłości, gdy w postępowaniu uczestniczy już syndyk. Czy syndyk będzie wymagał dokumentacji medycznej potwierdzającej chorobę alkoholową?
Konrad: Wiele zależy od tego, jak sformułowaliśmy uzasadnienie wniosku o ogłoszenie upadłości. Jeżeli wskazaliśmy, że uzależnienie od alkoholu było jedną z głównych przyczyn niewypłacalności, syndyk może oczekiwać dokumentacji potwierdzającej te twierdzenia.
Dobrą praktyką jest dołączenie dokumentów medycznych już do wniosku o ogłoszenie upadłości. W praktyce takie załączniki często pojawiają się w sprawach osób, których problemy finansowe pozostają w związku z uzależnieniem.
Trzeba jednak pamiętać, że od złożenia wniosku do jego rozpoznania może upłynąć sporo czasu. Dlatego na żądanie syndyka warto przedstawić aktualne zaświadczenie od osoby zaangażowanej w leczenie, np. lekarza psychiatry, psychoterapeuty lub innego specjalisty.
Wpływ powrotu do nałogu na przebieg postępowania upadłościowego
Łukasz: Czy okresowy powrót do nałogu w trakcie postępowania upadłościowego może przekreślić szanse na oddłużenie?
Konrad: Może znacznie skomplikować cały proces. Po ogłoszeniu upadłości syndyk wymaga od dłużnika współpracy: udzielania informacji, odpowiadania na korespondencję i zajmowania stanowiska w sprawach związanych z postępowaniem.
Jeżeli nawrót choroby sprawi, że osoba zadłużona przestanie odpowiadać syndykowi, odbierać telefony lub uczestniczyć w wymaganych czynnościach, może to zostać potraktowane jako niewykonywanie obowiązków upadłego.
Jeżeli syndyk nie będzie wiedział, skąd wynikają te trudności, może wystąpić z wnioskiem o umorzenie postępowania. A to oznacza ryzyko, że nie dojdzie do oddłużenia i dłużnik nadal będzie musiał mierzyć się ze swoimi zobowiązaniami.
Możliwość nakazania upadłemu uczestnictwa w spotkaniach Anonimowych Alkoholików
Łukasz: Czy syndyk może nakazać osobie uzależnionej uczęszczanie na spotkania Anonimowych Alkoholików?
Konrad: Nie. Syndyk nie ma uprawnienia, które pozwalałoby mu nakazać dłużnikowi uczestnictwo w takich spotkaniach lub podjęcie konkretnej terapii. Może oczywiście zachęcić do leczenia i wskazać, że warto podjąć działania zmierzające do wyjścia z uzależnienia.
To ważne również z punktu widzenia samego postępowania. Zachowanie dłużnika jest oceniane nie tylko w momencie powstania niewypłacalności, lecz także w okresie poprzedzającym ustalenie planu spłaty wierzycieli.
Nie jest więc tak, że po ogłoszeniu upadłości można przestać podejmować jakiekolwiek działania i jedynie czekać na oddłużenie. Warto współpracować z syndykiem i starać się poprawić zarówno swoją sytuację finansową, jak i zdrowotną.
Poprawa stanu zdrowia może przełożyć się na możliwość podjęcia pracy oraz osiągania dochodów. Wszystkie te okoliczności mogą mieć znaczenie przy ustalaniu warunków oddłużenia. Syndyk nie może jednak prawnie zmusić dłużnika do zapisania się na określoną terapię.
Brak zatrudnienia z powodu uzależnienia a ustalenie planu spłaty wierzycieli
Łukasz: Czy brak zatrudnienia spowodowany chorobą alkoholową może zostać oceniony negatywnie na etapie ustalania planu spłaty wierzycieli?
Konrad: Tak, w pewnych okolicznościach może mieć znaczenie. Jeżeli osoba zadłużona nie podejmuje żadnych działań, które mogłyby poprawić jej stan zdrowia, sąd może zapytać, dlaczego nawet nie próbowała skorzystać z pomocy lub rozpocząć leczenia.
Nie chodzi wyłącznie o sam fakt pozostawania bez pracy. Sąd ocenia również postawę dłużnika i podejmowane przez niego działania. Te okoliczności, podobnie jak inne zachowania osoby zadłużonej, mogą wpływać na warunki oddłużenia.
Ocena rażącego niedbalstwa i umyślności przy zadłużeniu związanym z uzależnieniem
Łukasz: Jak sąd ocenia wpływ choroby alkoholowej na powstanie niewypłacalności? Czy zadłużenie związane z uzależnieniem zawsze jest traktowane jako skutek rażącego niedbalstwa lub umyślności?
Konrad: Każda sprawa jest rozpatrywana indywidualnie. Sąd bada związek pomiędzy chorobą alkoholową a powstaniem niewypłacalności. Ocena może być dla dłużnika niekorzystna, ale duże znaczenie ma dokumentacja potwierdzająca, że problemy z alkoholem miały charakter chorobowy, a nie jedynie okresowy.
Musimy rozróżnić nadużywanie alkoholu od uzależnienia. Nie każda sytuacja, w której pojawia się problem z alkoholem, automatycznie oznacza chorobę alkoholową. Dlatego tak ważne jest odpowiednie udokumentowanie stanu zdrowia.
Sam fakt, że długi powstały w związku z uzależnieniem, nie oznacza automatycznie rażącego niedbalstwa. Oczywiście zachowanie dłużnika może zostać tak zakwalifikowane, ale wymaga to oceny wszystkich okoliczności konkretnej sprawy.
Znaczenie może mieć na przykład środowisko, w którym dana osoba dorastała, czy wzorce wyniesione z domu rodzinnego. Jeżeli w rodzinie występował problem uzależnienia, a relacje rodzinne wpłynęły na późniejsze zachowania dłużnika, sąd może brać pod uwagę także takie okoliczności, o ile zostaną odpowiednio wykazane.
Dlatego trzeba rzetelnie opisać historię zadłużenia już w uzasadnieniu wniosku o ogłoszenie upadłości. Warto też przedstawić te informacje w ankietach kierowanych przez syndyka oraz w stanowisku dotyczącym przygotowanego przez niego projektu planu spłaty wierzycieli.
Odpowiednie połączenie faktów, dokumentów i argumentacji może doprowadzić do ustalenia, że nie doszło do rażącego niedbalstwa. W pewnych przypadkach sąd może nawet uznać, że niewypłacalność powstała z przyczyn niezależnych od dłużnika.
Udział osoby uzależnionej w rozprawie dotyczącej oddłużenia
Łukasz: Czy osoba uzależniona od alkoholu musi wziąć udział w rozprawie w toku postępowania upadłościowego?
Konrad: Może się zdarzyć, że sąd wyznaczy rozprawę w celu ustalenia warunków oddłużenia. W takiej rozprawie uczestniczą zazwyczaj syndyk, osoba zadłużona i jej pełnomocnik, jeżeli zdecydowała się korzystać z pomocy pełnomocnika.
Osoba uzależniona powinna wówczas stawić się na rozprawie na takich samych zasadach jak pozostali upadli.
Można jednak złożyć wniosek o przeprowadzenie rozprawy w formie zdalnej. Uczestnik nie musi wtedy jechać do sądu upadłościowego w Krakowie, Warszawie, Katowicach czy innym mieście. Może połączyć się z sądem za pomocą komputera i odpowiedniej aplikacji.
Udział w rozprawie może zatem odbywać się stacjonarnie albo, gdy sąd dopuści taką możliwość, zdalnie.
Umorzenie zobowiązań bez planu spłaty przy niezdolności do pracy
Łukasz: Czy osoba, która wskutek wieloletniego uzależnienia od alkoholu stała się niezdolna do pracy, może uzyskać umorzenie długów bez ustalania planu spłaty wierzycieli?
Konrad: Tak, jest to możliwe. W konkretnej sprawie sąd może stwierdzić, że stan zdrowia osoby zadłużonej nie pozwala jej pracować i regulować zobowiązań wobec wierzycieli.
Jeżeli wieloletnia choroba alkoholowa doprowadziła do tak poważnego pogorszenia zdrowia, że dłużnik nie jest w stanie uzyskiwać dochodów i dokonywać spłat, sąd może uznać, że zasadne jest umorzenie zobowiązań bez ustalania planu spłaty.
Po uprawomocnieniu się takiego orzeczenia zobowiązania podlegające umorzeniu zostają umorzone, bez obowiązku dokonywania spłat w ramach planu spłaty wierzycieli. Daje to takiej osobie możliwość rozpoczęcia nowego etapu życia bez dotychczasowego ciężaru finansowego.
Wpływ leczenia uzależnienia na wysokość rat i długość planu spłaty
Łukasz: Czy podjęcie leczenia oraz koszty terapii, leków i wizyt u specjalistów mogą wpłynąć na wysokość rat lub długość planu spłaty wierzycieli?
Konrad: Tak, mogą mieć znaczenie dla obu tych kwestii. Ustalając miesięczną ratę planu spłaty, sąd analizuje aktualne koszty utrzymania osoby zadłużonej, w tym wydatki na leki, leczenie oraz inne niezbędne potrzeby.
Jeżeli dłużnik ponosi koszty leczenia farmakologicznego, wizyt u psychiatry lub psychoterapeuty, powinien je odpowiednio wykazać. Takie wydatki mogą wpływać na ocenę jego możliwości finansowych, a w konsekwencji na wysokość miesięcznej raty.
Leczenie może mieć także znaczenie dla długości planu spłaty. Jeżeli osoba zadłużona udokumentuje, że aktywnie podejmowała działania w celu wyjścia z choroby alkoholowej, to moim zdaniem sąd powinien uwzględnić ten wysiłek przy ustalaniu warunków oddłużenia.
Uważam, że w takich sytuacjach zasadne może być ustalenie krótszego okresu spłaty. Podejście sądu powinno być wyrozumiałe wobec osoby zmagającej się z chorobą, a zarazem sprawiedliwe z punktu widzenia wierzycieli i potrzeby częściowej spłaty zadłużenia.
Łukasz: To już wszystkie pytania na dziś. Bardzo dziękuję, Panie Mecenasie, za rozmowę.
Konrad: Ja również dziękuję.
Łukasz: Zachęcamy do wysłuchania pozostałych odcinków podcastu oraz subskrybowania kanału z włączonymi powiadomieniami, aby nie przegapić kolejnych publikacji. Do zobaczenia!

Author: Konrad Siekierda
Date: 30/10/2026
26 najczęstszych pytań o upadłość konsumencką osoby pracującej za granicą
Pracujesz za granicą, ale twoje niespłacone długi pozostały w Polsce? W tym odcinku odpowiemy na najważniejsze pytania, pojawiające się w temacie ogłoszenia upadłości konsumenckiej a pracy za granicą, m.in. jak w praktyce wygląda ogłoszenie upadłości konsumenckiej w Polsce, kiedy źródłem dochodów jest praca wykonywana w innym państwie, jakie obowiązki ma dłużnik wobec syndyka i co wpływa na wysokość rat w planie spłaty wierzycieli.
W kolejnym odcinku „Akademii Oddłużania” Łukasz Hamara rozmawia z radcą prawnym i doradcą restrukturyzacyjnym Konradem Siekierdą o najważniejszych problemach osób zadłużonych, które pracują lub mieszkają za granicą.
W odcinku znajdziesz praktyczne informacje o oddłużaniu osób pracujących za granicą. Dowiesz się, jak przebiega postępowanie upadłościowe, czy kontakt z syndykiem i udział w rozprawie wymagają powrotu do Polski oraz jakie dokumenty należy przygotować. Wyjaśniamy również, co dzieje się z majątkiem zgromadzonym za granicą, w tym środkami na rachunkach bankowych.
Łukasz: Dzień dobry. W dzisiejszym odcinku odpowiemy na 30 istotnych pytań dotyczących upadłości konsumenckiej i pracy za granicą. Nazywam się Łukasz Hamara, a moim rozmówcą będzie radca prawny Konrad Siekierda.
1. Samochód wykorzystywany do dojazdów do pracy za granicą a masa upadłości
Łukasz: Panie mecenasie, zaczynamy od tematu dotyczącego masy upadłości. Czy samochód, którego używamy do dojazdów do pracy za granicą, zostanie zajęty przez syndyka?
Konrad: Ogólna zasada jest taka, że cały majątek osoby zadłużonej, która ogłosiła upadłość, wchodzi do masy upadłości. Co do zasady zostanie więc oszacowany, zabezpieczony i sprzedany przez syndyka. Dotyczy to również samochodu osobowego używanego do dojazdów do pracy za granicą.
W uzasadnionych przypadkach możemy jednak wnioskować o wyłączenie określonego składnika majątku z masy upadłości.
2. Długość okresu zatrudnienia za granicą a możliwość ogłoszenia upadłości
Łukasz: Czy ma znaczenie, jak długo pracujemy za granicą?
Konrad: Z punktu widzenia możliwości ogłoszenia upadłości sam staż pracy za granicą nie ma znaczenia. Możemy pracować tam rok albo dziesięć lat. Jeżeli spełniamy przesłanki do ogłoszenia upadłości, możemy złożyć wniosek i oczekiwać na rozstrzygnięcie sądu.
3. Środki przekazywane rodzinie w Polsce a zajęcie przez syndyka
Łukasz: Czy syndyk zajmie środki, które przekazujemy małżonce lub rodzicom na pokrycie kosztów życia w Polsce?
Konrad: Jeżeli chodzi o zajęcie rachunków bankowych lub innych składników majątku, pamiętajmy, że syndyk może obejmować czynnościami majątek należący do osoby zadłużonej. Nie ma natomiast uprawnienia do zajęcia rachunku bankowego należącego na przykład do małżonki czy dziecka upadłego. Co do zasady takie sytuacje nie powinny więc mieć miejsca.
4. Złożenie wniosku o upadłość bez konieczności powrotu do Polski
Łukasz: Czy osoba pracująca za granicą musi wrócić do Polski, żeby złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości?
Konrad: Nie ma takiej potrzeby. Wniosek o ogłoszenie upadłości możemy złożyć zdalnie, w formie elektronicznej, za pośrednictwem systemu sądowego — Krajowego Rejestru Zadłużonych, czyli KRZ.
Nie trzeba zatem wracać do Polski, żeby osobiście złożyć wniosek w biurze podawczym sądu. Możemy przeprowadzić tę czynność przez internet.
5. Dokumenty potwierdzające zatrudnienie i zamieszkanie za granicą
Łukasz: Jakie dokumenty związane z pracą i mieszkaniem za granicą warto dołączyć do wniosku?
Konrad: W mojej ocenie przede wszystkim umowę o pracę, która stanowi podstawę zatrudnienia za granicą, oraz dokumenty potwierdzające tytuł prawny do zajmowanego tam mieszkania. Może to być na przykład umowa najmu albo użyczenia. Oczywiście wszystko zależy od konkretnej sytuacji.
Jeżeli mamy taką możliwość, warto również uzyskać od pracodawcy zaświadczenie o wysokości zarobków za ostatnie sześć miesięcy. To ważna informacja dla sądu i syndyka: potwierdza, że dłużnik pracuje, osiąga dochód i pozwala ustalić jego wysokość.
6. Dochody osiągane wyłącznie za granicą a możliwość ogłoszenia upadłości
Łukasz: Czy przeszkodą w ogłoszeniu upadłości jest to, że wszystkie dochody pochodzą z pracy za granicą?
Konrad: Nie, to nie jest przeszkoda. Źródło dochodów nie ma w tym kontekście decydującego znaczenia. Możemy uzyskiwać całe wynagrodzenie w Polsce, wyłącznie za granicą albo częściowo w jednym i drugim kraju. Nie musimy też mieć tylko jednego pracodawcy.
Ważne, żeby informacje o wszystkich źródłach dochodów ujawnić we wniosku o ogłoszenie upadłości.
7. Zatrudnienie przez agencję pracy tymczasowej a upadłość konsumencka
Łukasz: Czy na możliwość ogłoszenia upadłości wpływa zatrudnienie przez agencję pracy tymczasowej?
Konrad: Podobnie jak w poprzednim przypadku, nie stanowi to przeszkody. Wiele osób, z którymi współpracujemy w kancelarii Wyzerowani.pl, pracuje właśnie za pośrednictwem agencji, która znajduje im określone zlecenia za ustaloną stawkę. To popularny model zatrudnienia za granicą.
Ważne, żeby wykonywana praca opierała się na umowie zawartej w formie pisemnej lub elektronicznej, a nie wyłącznie na ustnych ustaleniach.
8. Informowanie syndyka o wysokości wynagrodzenia uzyskiwanego za granicą
Łukasz: Czy syndyk może żądać informacji o miesięcznych zarobkach uzyskiwanych za granicą?
Konrad: Oczywiście. Artykuł 57 Prawa upadłościowego zobowiązuje osobę zadłużoną do współpracy z syndykiem. Obejmuje to również ujawnianie informacji o składnikach majątku i uzyskiwanych przychodach.
Syndyk ma więc prawo żądać informacji o naszych zarobkach. Często prosi także o wyciągi z rachunku bankowego. To standardowa praktyka w tego typu postępowaniach.
9. Tłumaczenie zagranicznej umowy o pracę na potrzeby postępowania
Łukasz: Czy muszę przetłumaczyć zagraniczną umowę o pracę na język polski, jeżeli zażąda tego syndyk?
Konrad: Część syndyków wymaga tłumaczenia umowy na język polski, a dla innych nie jest to konieczne. Z mojego doświadczenia wynika jednak, że warto przygotować takie tłumaczenie.
Niekoniecznie musi to być tłumaczenie przysięgłe. Dobrze jednak, aby kluczowe dokumenty, takie jak umowa o pracę czy aneksy do niej, były dostępne w języku polskim.
10. Zakończenie zatrudnienia za granicą podczas postępowania upadłościowego
Łukasz: Czy mogę zrezygnować z pracy za granicą w trakcie postępowania upadłościowego?
Konrad: Tak. Samo ogłoszenie upadłości nie oznacza, że osoba zadłużona traci prawo do decydowania o swojej karierze zawodowej. Może samodzielnie rozwiązać umowę o pracę i nie potrzebuje do tego zgody syndyka.
Trzeba jednak pamiętać, że taka decyzja może mieć znaczenie przy ustalaniu planu spłaty wierzycieli. Syndyk, który przygotowuje projekt planu spłaty, oraz sąd mogą przyjrzeć się przyczynom rezygnacji z zatrudnienia, zwłaszcza że dłużnik pozostaje w stanie niewypłacalności.
11. Zakres potrąceń z wynagrodzenia uzyskiwanego za granicą
Łukasz: Czy syndyk może zająć całe wynagrodzenie uzyskiwane z pracy za granicą?
Konrad: Nie. Istnieją przepisy regulujące, jaka część wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń przysługujących osobie zadłużonej może zostać objęta potrąceniami. Jeżeli pracuje ona w pełnym wymiarze czasu pracy, punktem odniesienia przy ustalaniu kwoty wolnej od zajęcia jest minimalne wynagrodzenie za pracę.
12. Ustalanie kwoty wolnej od zajęcia przy zatrudnieniu za granicą
Łukasz: Czy kwotę wolną od zajęcia ustala się na podstawie minimalnego wynagrodzenia w Polsce, czy w kraju, w którym pracujemy?
Konrad: To bardzo dobre pytanie, które często pojawia się w rozmowach z osobami rozważającymi ogłoszenie upadłości. Nie ma co ukrywać, że koszty utrzymania, wyżywienia i wynajmu mieszkania w krajach Europy Zachodniej są często znacznie wyższe niż w Polsce. Potrzebna na nie kwota również jest więc wyższa.
Musimy jednak pamiętać, że jeżeli postępowanie upadłościowe toczy się w Polsce, stosujemy polskie przepisy. Sam fakt uzyskiwania zarobków i ponoszenia kosztów życia za granicą nie oznacza, że kwota wolna od zajęcia będzie ustalana według minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w tym państwie. Punktem odniesienia jest minimalne wynagrodzenie w Polsce.
Możemy natomiast starać się o podwyższenie kwoty wolnej od zajęcia. Trzeba wówczas złożyć odpowiedni wniosek i udokumentować, że pozostawiana nam kwota nie wystarcza na pokrycie bieżących kosztów utrzymania za granicą. Warto przedstawić rachunki, faktury i inne dokumenty potwierdzające wydatki. Następnie oczekujemy na rozstrzygnięcie sądu.
Jeżeli potrzebujesz wsparcia w przygotowaniu takiego wniosku, napisz do nas na adres kontakt@wyzerowani.pl lub wypełnij formularz kontaktowy. Link znajdziesz w opisie odcinka.
13. Podjęcie nowej pracy za granicą po upadłości a zgoda syndyka
Łukasz: Kolejne pytanie: czy podjęcie pracy za granicą już po ogłoszeniu upadłości wymaga zgody syndyka?
Konrad: Nie. Tak samo jak rozwiązanie umowy o pracę, podjęcie nowego zatrudnienia nie wymaga zgody syndyka. Osoba zadłużona może podjąć taką decyzję samodzielnie. Warto jednak wcześniej poinformować syndyka o swoich zamiarach.
14. Otrzymywanie zawiadomień o upadłości podczas pobytu za granicą
Łukasz: Czy otrzymamy zawiadomienie o ogłoszeniu upadłości, jeżeli w tym czasie przebywamy za granicą?
Konrad: Postępowania upadłościowe prowadzone są obecnie głównie za pośrednictwem Krajowego Rejestru Zadłużonych. Jeżeli złożyliśmy wniosek elektronicznie, korespondencja, w tym informacja o ogłoszeniu upadłości, zostanie nam udostępniona w tym systemie. Wystarczy się zalogować, żeby sprawdzić, na jakim etapie znajduje się sprawa. Otrzymujemy też powiadomienia na adres e-mail.
Możemy więc korzystać z elektronicznego kontaktu z sądem albo działać przez pełnomocnika. Jeżeli natomiast korespondencja ma być doręczana tradycyjnie, należy podać właściwy adres zagraniczny. Trzeba się wtedy liczyć z dłuższym czasem jej doręczenia, zależnie od kraju, w którym przebywamy.
15. Korzystanie z zagranicznego rachunku bankowego i Revoluta po upadłości
Łukasz: Czy po ogłoszeniu upadłości nadal mogę korzystać z rachunku w zagranicznym banku albo w Revolucie?
Konrad: Osoba zadłużona może nadal korzystać z rachunków założonych w zagranicznym banku lub w Revolucie, o ile nie zostały one zablokowane. Z mojego doświadczenia wynika, że blokady tych rachunków nie są zwykle zakładane automatycznie, tak jak bywa to przy rachunkach prowadzonych w polskich bankach.
Jeżeli jednak syndyk skieruje odpowiednią dyspozycję do instytucji finansowej, taka blokada może się pojawić. Sam brak automatycznej blokady nie przesądza zatem o tym, czy środki pozostają do swobodnej dyspozycji upadłego.
16. Ujawnienie syndykowi środków zgromadzonych na zagranicznych rachunkach
Łukasz: Czy mam obowiązek wskazać syndykowi pieniądze zgromadzone na rachunkach za granicą i przekazać mu te środki?
Konrad: Przede wszystkim we wniosku o ogłoszenie upadłości należy ujawnić, że mamy takie rachunki, podać ich numery oraz wysokość zgromadzonych środków.
Jeżeli chodzi o przekazanie pieniędzy syndykowi, trzeba najpierw ustalić, czy podlegają one zajęciu i powinny wejść do masy upadłości. Syndyk będzie między innymi badał źródło pochodzenia środków. Przykładowo świadczenie 800+, które może wpływać na taki rachunek, nie podlega przekazaniu do masy upadłości.
To, czy konkretne kwoty trafią ostatecznie na rachunek masy upadłości, zależy zatem od indywidualnych ustaleń w sprawie.
17. Zmiana zatrudnienia lub podwyżka wynagrodzenia a obowiązki wobec syndyka
Łukasz: Czy powinienem informować syndyka o zmianie pracy lub otrzymaniu podwyżki?
Konrad: Tak. Przekazujemy informacje o zmianach warunków zatrudnienia: podwyżce wynagrodzenia, awansie czy zmianie miejsca wykonywania pracy.
Najlepiej zrobić to przez odpowiednie zawiadomienie w systemie KRZ. Dzięki temu w aktach postępowania pozostaje potwierdzenie, że dłużnik rzetelnie wykonuje obowiązki informacyjne wobec syndyka.
18. Planowany pobyt w Polsce a informowanie syndyka
Łukasz: A czy należy informować syndyka o powrocie do Polski?
Konrad: Takie informacje są istotne, ponieważ osoba pracująca za granicą może być dostępna w Polsce tylko przez kilka dni lub tygodni w roku. Syndyk może chcieć wykorzystać ten czas, żeby spotkać się z upadłym i wyjaśnić określone kwestie.
Spotkanie może dotyczyć na przykład przyczyn niewypłacalności albo konieczności zajęcia stanowiska w sprawie. Bezpośrednia rozmowa niekiedy przyspiesza wymianę informacji i pozwala szybciej podjąć dalsze czynności.
Dlatego, kiedy planujemy przyjazd do Polski, warto poinformować syndyka, w jakim terminie będziemy w kraju, jak długo zostaniemy i kiedy ewentualnie możemy się spotkać.
19. Dokumenty i informacje dla syndyka przed sporządzeniem projektu planu spłaty
Łukasz: Jakie dokumenty warto wysłać syndykowi przed przygotowaniem projektu planu spłaty wierzycieli?
Konrad: Na zakończenie postępowania upadłościowego syndyk przygotowuje projekt planu spłaty wierzycieli. Wskazuje w nim proponowany okres i wysokość miesięcznych spłat, a także sposób rozdysponowania środków pozostałych w masie upadłości po pokryciu kosztów postępowania.
Zanim sporządzi ten projekt, najczęściej przesyła osobie zadłużonej kwestionariusz lub ankietę. Pyta w niej między innymi o przyczyny niewypłacalności, dochody oraz aktualną sytuację mieszkaniową, rodzinną, zawodową i zdrowotną. Informacje te pomagają ocenić nie tylko okoliczności powstania zadłużenia, lecz także obecne możliwości zarobkowe upadłego i to, ile może przeznaczać na spłatę wierzycieli bez uszczerbku dla podstawowych potrzeb swoich i osób pozostających na jego utrzymaniu.
Do takiej ankiety warto dołączyć dokumenty potwierdzające dochody i koszty utrzymania: deklaracje podatkowe, dokumenty dotyczące wynagrodzenia, odcinki renty lub emerytury, jeżeli pobieramy takie świadczenia, a także rachunki za prąd, wodę i najem mieszkania. Istotne są również dokumenty dotyczące wydatków na leki, badania czy wizyty lekarskie.
Można także dołączyć inne dokumenty odnoszące się do przyczyn niewypłacalności, których nie przedstawiliśmy wcześniej we wniosku o ogłoszenie upadłości ani nie przekazaliśmy syndykowi na późniejszym etapie.
20. Udział w rozprawie dotyczącej planu spłaty podczas pobytu za granicą
Łukasz: Czy będę musiał wrócić do Polski na rozprawę dotyczącą planu spłaty wierzycieli?
Konrad: Na etapie ustalania planu spłaty wierzycieli sąd może wyznaczyć rozprawę. Z wnioskiem o jej przeprowadzenie może wystąpić syndyk, upadły albo jeden z wierzycieli. Sąd może też uznać, że chce osobiście zapytać dłużnika o przyczyny zaprzestania spłacania zobowiązań i aktualną sytuację życiową.
Z mojego doświadczenia wynika, że w części spraw takie rozprawy się odbywają, a w części nie są wyznaczane. Jeżeli sąd wyznaczy rozprawę, trzeba w niej uczestniczyć i odpowiadać na pytania.
Nie musi to jednak oznaczać przyjazdu do Polski. Możemy wystąpić o przeprowadzenie rozprawy zdalnej. Jeżeli sąd wyrazi na to zgodę, wystarczy połączyć się za pomocą przesłanego linku. Dzięki temu możemy uczestniczyć w rozprawie praktycznie z dowolnego miejsca na świecie, o ile mamy dostęp do internetu.
21. Wpływ zagranicznych dochodów na wysokość rat w planie spłaty
Łukasz: Czy przy ustalaniu wysokości miesięcznej raty sąd weźmie pod uwagę wynagrodzenie uzyskiwane za granicą?
Konrad: Tak. Sąd uwzględnia wynagrodzenie uzyskiwane w ostatnim czasie, ponieważ jest ono jednym z mierników aktualnych możliwości zarobkowych dłużnika.
Znaczenie mają jednak również plany zawodowe. Czy zamierzamy nadal pracować za granicą, czy chcemy wrócić do Polski i tutaj szukać zatrudnienia? Jeżeli planujemy powrót, warto dokładnie wyjaśnić to w stanowisku do projektu planu spłaty oraz w kwestionariuszu przekazywanym syndykowi.
Możemy wskazać, że w najbliższych miesiącach nie zamierzamy już wyjeżdżać do pracy za granicą albo że już podjęliśmy działania w celu znalezienia zatrudnienia w Polsce. Warto przedstawić konkretne kroki, na przykład udział w rekrutacjach, wysłane aplikacje czy ogłoszenia pokazujące, jakie wynagrodzenie można uzyskać w Polsce na podobnym stanowisku.
Wszystko zależy od indywidualnej sytuacji. Nie ulega jednak wątpliwości, że wcześniejsze zarobki zagraniczne mogą mieć znaczenie przy ustalaniu planu spłaty wierzycieli.
22. Zatrudnienie poza Polską a pytania zadawane przez sąd
Łukasz: Czy sąd będzie pytał o moją pracę za granicą, uzyskiwane zarobki albo zamiar powrotu do kraju?
Konrad: Tak. Sędziowie często dopytują o te kwestie podczas rozprawy. Mogą chcieć wiedzieć, jakie stanowisko zajmowaliśmy, jakie obowiązki wykonywaliśmy i jak długo pracowaliśmy u danego pracodawcy.
Mogą również pytać o awanse, starania o podwyżkę, zgodność wykonywanej pracy z kwalifikacjami oraz o to, czy jesteśmy zatrudnieni w pełnym czy niepełnym wymiarze czasu pracy. Kwestie zawodowe z pewnością mogą pojawić się na rozprawie.
23. Potrącenia z wynagrodzenia po ustaleniu planu spłaty
Łukasz: Czy po ustaleniu planu spłaty wierzycieli nadal będą obowiązywały potrącenia z wynagrodzenia za pracę?
Konrad: Potrącenia na rzecz masy upadłości obowiązują do czasu uprawomocnienia się postanowienia o ustaleniu planu spłaty wierzycieli. Po zakończeniu tego etapu wynagrodzenie za pracę będzie przekazywane w pełnej wysokości na rachunek osoby zadłużonej, a ona samodzielnie będzie regulować raty określone w planie spłaty.
Załóżmy, że mamy dziesięciu wierzycieli, a łączna miesięczna kwota spłat wynosi 1000 zł. Upadły powinien rozdzielić tę kwotę między wierzycieli w proporcjach określonych w planie. Na rzecz każdego z nich trzeba dokonać odpowiedniej wpłaty, na przykład przelewem bankowym lub przekazem pocztowym, i zachować potwierdzenie zapłaty.
24. Sprawozdania składane podczas wykonywania planu spłaty
Łukasz: Czy po zakończeniu postępowania upadłościowego musimy składać do sądu sprawozdania? Co powinny zawierać?
Konrad: Tak. W okresie wykonywania planu spłaty wierzycieli co roku składamy do sądu sprawozdanie z jego realizacji. Przede wszystkim dołączamy potwierdzenia dokonanych płatności, na przykład przelewów z rachunku bankowego.
Kolejnym dokumentem jest kopia deklaracji podatkowej za poprzedni rok. Jeżeli składamy sprawozdanie za 2025 rok, załączamy deklarację dotyczącą właśnie tego roku podatkowego.
Trzeba pamiętać o terminach i skoordynować przygotowanie dokumentów z rocznym rozliczeniem podatkowym. Dlatego wiele takich sprawozdań składanych jest w okolicach kwietnia, gdy podatnicy mają już przygotowane zeznania za poprzedni rok. Potwierdzenia wpłat i deklaracja podatkowa to podstawowe dokumenty potrzebne do prawidłowego wykonania tego obowiązku.
25. Umorzenie pozostałych zobowiązań po zakończeniu planu spłaty
Łukasz: To teraz bardzo praktyczne pytanie: kiedy zostanę ostatecznie oddłużony?
Konrad: Według obecnych przepisów postanowienie o stwierdzeniu wykonania planu spłaty wierzycieli i umorzeniu pozostałych zobowiązań wydawane jest na wniosek osoby zadłużonej. W praktyce, kiedy wykonamy plan spłaty, czyli dokonamy wszystkich płatności zgodnie z jego treścią, składamy odpowiedni wniosek do sądu. Na rozstrzygnięcie trzeba zwykle poczekać jeszcze kilka miesięcy.
Zwracam jednak uwagę, że przygotowano projekt rządowy przewidujący zmianę tych przepisów. Zakłada on mechanizm automatycznego umorzenia zobowiązań, które nie zostały spłacone w ramach planu, w okresie trzech miesięcy od jego wykonania. Warto więc na bieżąco śledzić, czy i kiedy nowe przepisy wejdą w życie.
26. Ponowne prowadzenie działalności po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej
Łukasz: Czy po zakończeniu upadłości można założyć firmę?
Konrad: Tak, jak najbardziej. Można rozpocząć prowadzenie działalności gospodarczej, zarówno jako jednoosobowy przedsiębiorca, jak i w formie spółki cywilnej czy spółki handlowej. Sam fakt ogłoszenia w przeszłości upadłości nie oznacza zakazu zakładania firmy.
Możemy więc na zwykłych zasadach rozpocząć działalność, otworzyć rachunek firmowy, dokonać wpisu do CEIDG lub KRS i prowadzić biznes.
Łukasz: To już wszystkie pytania na dziś. Bardzo dziękuję, panie mecenasie.
Konrad: Dziękuję, Łukasz.
Łukasz: Zapraszamy do słuchania innych odcinków podcastu i subskrybowania kanału, żeby nie przegapić kolejnych materiałów. Do zobaczenia!

Author: Konrad Siekierda
Date: 23/10/2026
Upadłość konsumencka a praca za granicą
Pracujesz w Niemczech, Holandii, Wielkiej Brytanii lub innym kraju, ale nadal masz niespłacone długi w Polsce? Zastanawiasz się, czy możesz ogłosić upadłość konsumencką bez konieczności powrotu do kraju?
Wyjazd za granicę nie oznacza, że tracisz możliwość oddłużenia w Polsce. Nawet jeśli od kilku lat pracujesz poza krajem, w określonych okolicznościach możesz skorzystać z upadłości konsumenckiej i uporządkować swoją sytuację finansową.
W najnowszym odcinku podcastu „Akademia Oddłużania” Konrad Siekierda i Łukasz Hamara wyjaśniają, jakie warunki trzeba spełnić, aby ogłosić upadłość konsumencką w Polsce, pracując za granicą. Rozmawiają również o tym, jak wygląda współpraca z syndykiem na odległość, co dzieje się z zagranicznym wynagrodzeniem i czy upadłość obejmuje także długi zaciągnięte poza Polską.
Z tego odcinka dowiesz się:
- Czy można ogłosić upadłość konsumencką w Polsce, pracując za granicą?
- Czy trzeba wracać do Polski na rozprawę lub spotkanie z syndykiem?
- Czy syndyk może zająć wynagrodzenie za pracę za granicą?
- Czy polska upadłość konsumencka obejmuje także zagraniczne długi i rachunki bankowe?
Łukasz: Wielu Polaków wyjeżdża za granicę, żeby poprawić swoją sytuację finansową, a czasami również spłacić długi zaciągnięte w Polsce. Co jednak w sytuacji, kiedy nawet wyższe zarobki nie pozwalają wyjść ze spirali zadłużenia? Czy upadłość konsumencka może być rozwiązaniem?
Dziś rozmawiamy z Konradem Siekierdą, radcą prawnym, na temat oddłużenia osób pracujących za granicą. Zapraszamy do słuchania.
1. Możliwość ogłoszenia upadłości konsumenckiej w Polsce podczas pracy za granicą
Łukasz: Panie Mecenasie, pierwsze pytanie: czy osoba, która pracuje za granicą, może w ogóle złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej w Polsce?
Konrad: Tak. Co do zasady sam fakt przebywania za granicą i świadczenia tam pracy, na przykład w ramach kontraktu, nie wyklucza automatycznie możliwości ogłoszenia upadłości w Polsce.
Istotne znaczenie ma to, czy osoba pracująca za granicą jednocześnie się tam przeprowadziła, mieszka z rodziną, spędza święta i na stałe związała z tym miejscem swoje życie, czy jedynie okresowo wykonuje kontrakt, zawierany przykładowo na sześć lub dwanaście miesięcy, a potem wraca do Polski. Może przecież mieć w Polsce rodzinę, nieruchomości i inne składniki majątku oraz tutaj spędzać święta.
Wszystko zależy od konkretnego przypadku. W odniesieniu do osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej decydujące znaczenie ma tak zwane miejsce zwykłego pobytu. Chodzi o miejsce, w którym dłużnik przebywa w sposób względnie trwały. Trzeba więc ustalić, czy pobyt za granicą ma taki charakter, czy jest związany wyłącznie z czasowym wykonywaniem pracy.
Jeżeli ktoś przebywa za granicą tylko w okresach, w których realizuje kontrakty, nie musi to oznaczać, że tam znajduje się jego miejsce zwykłego pobytu. W mojej ocenie osoba okresowo pracująca za granicą może ubiegać się o ogłoszenie upadłości konsumenckiej w Polsce. W praktyce prowadzi się wiele takich postępowań.
2. Brak zameldowania w Polsce a możliwość ogłoszenia upadłości
Łukasz: A czy brak adresu zameldowania w Polsce może być przeszkodą w ogłoszeniu takiej upadłości?
Konrad: Nie, sam brak zameldowania nie jest przeszkodą. Żaden przepis nie stanowi, że ubieganie się o ogłoszenie upadłości wymaga posiadania adresu zameldowania na terytorium Polski. Nie jest to więc warunek, który trzeba spełnić, aby skutecznie złożyć wniosek.
3. Rozprawa sądowa a konieczność przyjazdu do Polski z zagranicy
Łukasz: Jeżeli osoba pracująca za granicą złoży wniosek o ogłoszenie upadłości, to czy może spodziewać się, że sąd wyznaczy rozprawę, na którą będzie musiała wrócić do kraju?
Konrad: To jedno z pytań, które często pojawia się podczas rozmów z osobami zainteresowanymi sądową procedurą oddłużenia. Na etapie rozpatrywania wniosku o ogłoszenie upadłości co do zasady nie ma rozprawy. Wnioski są zazwyczaj rozpoznawane na posiedzeniach niejawnych, często w ciągu dwóch–trzech miesięcy od złożenia. Możemy spodziewać się orzeczenia sądowego bez konieczności osobistego stawiennictwa.
Nie trzeba zatem z góry zakładać, że konieczny będzie przyjazd z zagranicy, zmiana planów zawodowych czy uzyskanie zwolnienia z pracy w celu udziału w rozprawie. Rozprawa może się pojawić, ale raczej na końcowym etapie postępowania upadłościowego, kiedy dochodzi do ustalenia warunków spłaty zadłużenia. Na etapie rozpatrywania samego wniosku upadłościowego zazwyczaj jej nie ma.
4. Zagraniczny adres do doręczeń i korespondencja z sądem oraz syndykiem
Łukasz: Jakie znaczenie ma podanie we wniosku zagranicznego adresu do doręczeń? Czy korespondencję od sądu lub syndyka można otrzymywać za granicą?
Konrad: Jak najbardziej. Po to we wniosku znajduje się odpowiednia rubryka, żeby korespondencja mogła trafiać na adres, pod którym dłużnik aktualnie przebywa. Chodzi o to, by mógł skutecznie zapoznać się z pismami i na nie odpowiadać. Nawet jeżeli jest to adres zagraniczny, można go wskazać, a sąd czy syndyk mogą kierować tam korespondencję.
Pamiętajmy jednak, że od czasu wprowadzenia Krajowego Rejestru Zadłużonych znaczna część korespondencji w postępowaniu jest doręczana elektronicznie za pośrednictwem tego systemu. Jeżeli osoba składająca wniosek założyła w KRZ konto użytkownika, pisma mogą być jej doręczane właśnie tą drogą. Korzystanie z zagranicznego adresu korespondencyjnego będzie wówczas ograniczone.
Łukasz: Jeśli pracujesz za granicą i masz długi zaciągnięte w Polsce, umów się na bezpłatną konsultację. Napisz do nas na adres kontakt@wyzerowani.pl.
5. Zawiadomienie zagranicznego pracodawcy o ogłoszeniu upadłości
Panie Mecenasie, wróćmy do pytań. Czy po ogłoszeniu upadłości syndyk będzie informował zagranicznego pracodawcę o sytuacji upadłego?
Konrad: Tak. Po wydaniu przez sąd postanowienia o ogłoszeniu upadłości należy spodziewać się, że syndyk zawiadomi pracodawcę o tym fakcie i wezwie go do dokonywania potrąceń z wynagrodzenia za pracę oraz innych świadczeń przysługujących dłużnikowi w związku z zatrudnieniem.
To standardowa procedura, podobnie jak w przypadku osoby zatrudnionej w Polsce. Sam fakt wykonywania pracy za granicą nie zmienia potrzeby skierowania takiego zawiadomienia do pracodawcy.
Korespondencja najpewniej zostanie wysłana w formie papierowej. Możliwe też, że syndyk spróbuje skontaktować się z pracodawcą mailowo lub w inny sposób, na przykład przez formularz kontaktowy na stronie internetowej. W zależności od dostępnych danych kontaktowych warto skorzystać z różnych kanałów, żeby skutecznie dotrzeć do pracodawcy.
6. Osobiste spotkanie z syndykiem podczas pobytu za granicą
Łukasz: A czy osoba, która pracuje i okresowo mieszka za granicą, musi wrócić do Polski, żeby osobiście spotkać się z syndykiem, na przykład w jego kancelarii?
Konrad: To kolejne częste pytanie. Osoby pracujące za granicą zastanawiają się, czy będą musiały spotkać się z syndykiem osobiście — w jego kancelarii albo w innym wskazanym miejscu.
Co do zasady w przepisach Prawa upadłościowego nie znajdziemy wyrażonego wprost obowiązku stawienia się przez upadłego w każdym czasie i miejscu wskazanym przez syndyka. Istnieje natomiast ogólny obowiązek współpracy z syndykiem, zwłaszcza przy czynnościach związanych ze wskazaniem i wydaniem majątku oraz dokumentów dotyczących zadłużenia. Z tego obowiązku w określonych sytuacjach może wynikać konieczność osobistego spotkania. Niewykonywanie obowiązków przez upadłego może prowadzić nawet do złożenia przez syndyka wniosku o umorzenie postępowania.
W praktyce coraz więcej syndyków dopuszcza jednak możliwość spotkania zdalnego, na przykład przez wideokonferencję albo rozmowę telefoniczną. Jeżeli upadły korzysta ze wsparcia pełnomocnika, niektóre oświadczenia może również przygotować i złożyć z jego pomocą. Pełnomocnik może poświadczyć odpis dokumentu za zgodność z oryginałem i przesłać go przez KRZ.
Wszystko zależy od praktyki konkretnego syndyka, a niekiedy także od praktyki danego wydziału sądu. Dlatego trzeba uwzględnić okoliczności konkretnej sprawy.
Warto przygotować się na możliwość osobistego stawiennictwa, ale jednocześnie zapytać syndyka, czy ze względu na obowiązki zawodowe spotkanie mogłoby odbyć się zdalnie. Powrót do Polski wyłącznie w tym celu wiąże się przecież z kosztami i stratą czasu, a nie każdy pracodawca łatwo zgodzi się na nieobecność pracownika.
7. Kontakt z syndykiem na odległość i dostępne formy komunikacji
Łukasz: Kolejne pytanie też jest praktyczne. W jaki sposób najlepiej kontaktować się z syndykiem, jeżeli na co dzień pracujemy i mieszkamy poza Polską? Jaką drogę komunikacji wybrać?
Konrad: Podobnie jak w przypadku poprzedniego pytania dużo zależy od preferencji syndyka. Jeżeli chce kontaktować się telefonicznie, odpowiadamy na pytania telefonicznie. Jeżeli preferuje pocztę elektroniczną, korzystamy z maila. A jeżeli chce, żeby cała oficjalna korespondencja była prowadzona w KRZ, składamy tam pisma i oświadczenia.
W praktyce większość syndyków stosuje hybrydowy sposób komunikowania się z upadłym. Część dokumentów oraz oświadczeń wymaganych przez Prawo upadłościowe trafia do KRZ. Mogą to być na przykład oświadczenia o wskazaniu i wydaniu syndykowi majątku, stanowisko dotyczące wniosku syndyka o ustalenie wynagrodzenia czy opinie odnoszące się do zgłoszonych wierzytelności.
Jeśli natomiast chodzi o wyjaśnienie poszczególnych okoliczności, w tym przyczyn niewypłacalności, praktyka jest różna. Niektórzy syndycy dopytują o te kwestie telefonicznie, inni wysyłają pytania mailem. Trzeba więc przygotować się na to, że komunikacja będzie miała mieszany charakter.
Warto też uprzedzić syndyka, jeśli pracujemy w określonych godzinach i nie możemy wtedy odbierać telefonów. Można zaproponować zastępczą formę kontaktu, na przykład mailową albo przez KRZ, żeby syndyk nie odniósł wrażenia, że unikamy kontaktu i nie wywiązujemy się z obowiązków.
8. Potrącenia z wynagrodzenia za pracę za granicą i kwota wolna od zajęcia
Łukasz: Wróćmy jeszcze do tematu pracodawcy. Czy syndyk przejmuje wynagrodzenie, które upadły otrzymuje za granicą? Ile wynosi kwota wolna od potrąceń dla osoby pracującej poza Polską i jakie prawo stosuje się w takiej sytuacji? Wiemy, że w Polsce te kwestie reguluje Kodeks pracy. A jak jest z osobami zatrudnionymi za granicą?
Konrad: Co do zasady przy potrąceniach z wynagrodzenia za pracę punktem odniesienia są zasady, zgodnie z którymi do masy upadłości może trafiać połowa wynagrodzenia. Trzeba jednak uwzględnić kwotę wolną od zajęcia, odpowiadającą zasadniczo minimalnemu wynagrodzeniu za pracę. Przy pełnym etacie w 2026 roku jest to kwota netto rzędu 3600 zł. Gdy ktoś pracuje w mniejszym wymiarze czasu, kwota ta jest odpowiednio niższa.
Osoby pracujące za granicą często ponoszą jednak wyższe koszty utrzymania niż osoby zatrudnione w Polsce. Dotyczy to zwłaszcza krajów Europy Zachodniej, takich jak Niemcy, Holandia czy Wielka Brytania.
Dlatego warto rozważyć złożenie do sądu wniosku o podwyższenie kwoty pozostawianej upadłemu na utrzymanie. Do takiego wniosku należy dołączyć dokumenty potwierdzające rzeczywiste wydatki, w szczególności koszty mieszkania, wyżywienia, usług zdrowotnych, składek czy paliwa.
Istnieje możliwość uzyskania wyższej kwoty na bieżące utrzymanie, ale trzeba wykazać, że ponoszone koszty rzeczywiście to uzasadniają. Najlepiej poprzeć to odpowiednimi dokumentami.
9. Oddłużenie zobowiązań zaciągniętych za granicą w polskiej upadłości
Łukasz: Czy w ramach upadłości ogłoszonej w Polsce może dojść również do oddłużenia z długów, które powstały lub zostały zaciągnięte za granicą?
Konrad: Jak najbardziej. Przygotowując wniosek o ogłoszenie upadłości, sporządzamy między innymi spis wierzycieli. Możemy w nim wskazać zarówno wierzycieli krajowych, mających siedzibę w Polsce, jak i wierzycieli zagranicznych, w tym podmioty z państw Unii Europejskiej oraz innych krajów.
W praktyce we wnioskach upadłościowych często pojawiają się wierzyciele zagraniczni, na przykład fundusze inwestycyjne mające siedziby w Szwajcarii, na Cyprze czy w Wielkiej Brytanii. Upadłość konsumencka może więc obejmować również zadłużenie zaciągnięte poza Polską.
10. Ujawnienie środków na zagranicznych rachunkach i w aplikacjach finansowych
Łukasz: Wróćmy jeszcze do wniosku o ogłoszenie upadłości. Czy trzeba w nim ujawnić również pieniądze zgromadzone na zagranicznych rachunkach, na przykład w Revolut czy Wise?
Konrad: Tak. Ujawniamy wszystkie składniki majątku, które posiadamy, bez względu na to, czy pieniądze są zgromadzone na rachunku w polskim banku, na rachunku zagranicznym czy w innej aplikacji finansowej.
Nie ma znaczenia, czy korzystamy z Revolut, Wise, ZEN czy z jakiejkolwiek innej platformy. Wszystkie posiadane środki trzeba wykazać.
Dotyczy to zresztą nie tylko pieniędzy na rachunkach. We wniosku należy również ujawnić inne składniki majątku, takie jak kryptowaluty, nieruchomości, udziały w spółkach, znaki towarowe, patenty czy majątkowe prawa autorskie.
11. Posiadanie polskiego rachunku bankowego w postępowaniu upadłościowym
Łukasz: Czy osoba pracująca za granicą musi posiadać polski rachunek bankowy na potrzeby postępowania upadłościowego?
Konrad: Nie ma ogólnego obowiązku zakładania ani posiadania prywatnego rachunku bankowego w Polsce przez cały okres postępowania upadłościowego.
Pojawia się jednak inna kwestia. Po ogłoszeniu upadłości syndyk musi założyć rachunek masy upadłości. Zdarza się, że prosi upadłego, aby udał się do określonego banku i założył profil klienta, tak by jego dane znalazły się w systemie bankowym. Następnie syndyk może na tej podstawie otworzyć rachunek masy upadłości.
Na rachunek ten trafiają środki związane z postępowaniem, na przykład zaliczki przyznane przez sąd na pokrycie kosztów postępowania albo pieniądze uzyskane z likwidacji składników masy upadłości. Jest to rachunek przeznaczony do obsługi postępowania, którym dysponuje syndyk.
Nie oznacza to jednak, że upadły musi zakładać własny rachunek w Polsce do codziennych płatności. Przepisy nie nakładają takiego ogólnego obowiązku.
Trzeba też pamiętać, że po ogłoszeniu upadłości bank może automatycznie zablokować dotychczasowy rachunek upadłego. Aby odzyskać możliwość korzystania z niego, należy doprowadzić do jego odblokowania. Syndyk składa w tym celu odpowiednią dyspozycję, a po zdjęciu blokady upadły może znów korzystać z rachunku do bieżących wydatków, takich jak zakupy czy opłaty za mieszkanie.
12. Wykonywanie planu spłaty wierzycieli podczas pobytu za granicą
Łukasz: Mam jeszcze pytanie o końcowy etap postępowania. Czy osoba pracująca za granicą może wykonywać plan spłaty wierzycieli, nadal mieszkając i pracując poza Polską, już po wydaniu odpowiedniego postanowienia przez sąd?
Konrad: Jak najbardziej. Nie widzę przeszkód, które miałyby to uniemożliwiać. Wykonywanie planu spłaty wierzycieli polega przede wszystkim na przekazywaniu co miesiąc określonych kwot na rachunki wierzycieli.
Nie ma więc potrzeby, żeby ktoś na okres wykonywania planu spłaty wracał do Polski wyłącznie po to, by realizować przelewy. Może wykonywać je samodzielnie z zagranicy albo upoważnić do tego zaufaną osobę.
Najczęściej raty mają stałą wysokość, dlatego można ustawić zlecenia stałe. Dzięki temu zautomatyzujemy płatności i zmniejszymy ryzyko, że zapomnimy w danym miesiącu przekazać środki konkretnemu wierzycielowi.
Pamiętajmy również, że za każdy rok wykonywania planu spłaty należy złożyć do sądu roczne sprawozdanie. Dołączamy do niego między innymi potwierdzenia dokonanych przelewów oraz kopię złożonej deklaracji podatkowej za poprzedni rok podatkowy.
Oprócz samych płatności mamy zatem obowiązki sprawozdawcze. Trzeba pilnować ich terminów, ponieważ ich niewykonanie może w skrajnych przypadkach doprowadzić do uchylenia planu spłaty wierzycieli.
13. Przebieg postępowania upadłościowego na odległość bez powrotu do Polski
Łukasz: Na koniec pytanie podsumowujące dzisiejszy temat. Czy z Pana doświadczenia wynika, że osobom pracującym za granicą opłaca się wracać do Polski na przykład po złożeniu wniosku? Czy raczej można skutecznie przejść przez całe postępowanie na odległość?
Konrad: Nie ma jednej odpowiedzi, ponieważ wszystko zależy od konkretnej sytuacji. Warto natomiast pamiętać, że im dłużej zwlekamy ze złożeniem wniosku, tym większe może stać się zadłużenie.
Osoby pracujące za granicą często mają ograniczone możliwości odbierania korespondencji kierowanej do nich w Polsce. To z kolei może utrudniać obronę ich praw. Zdarza się, że przeciwko dłużnikowi wydano wiele nakazów zapłaty i od lat toczą się postępowania egzekucyjne.
Każda taka sprawa może generować dodatkowe koszty: koszty postępowania, poszukiwania majątku czy zastępstwa procesowego. Zadłużenie rośnie wtedy jak kula śnieżna. Im dłużej zwlekamy z rozwiązaniem problemu, tym większa może być kwota, z którą ostatecznie trzeba się zmierzyć.
Chciałbym też zwrócić uwagę na częsty mit, jakim jest liczenie na przedawnienie długów. W praktyce wierzytelności dochodzone przez instytucje finansowe, banki, firmy pożyczkowe czy fundusze sekurytyzacyjne nie zawsze przedawniają się tak, jak oczekują tego dłużnicy. To profesjonalne podmioty, które pilnują terminów.
Często dysponują nakazami zapłaty zaopatrzonymi w klauzule wykonalności i regularnie składają wnioski o wszczęcie egzekucji. Takie czynności mogą prowadzić do przerwania biegu przedawnienia, a następnie rozpoczęcia jego biegu na nowo. W efekcie dochodzenie należności może trwać bardzo długo. Dlatego byłbym ostrożny z założeniem, że długi po prostu się przedawnią.
Jeżeli mamy możliwość tak zorganizować pracę i środki finansowe, żeby skorzystać ze wsparcia profesjonalnego pełnomocnika, który przeprowadzi nas przez postępowanie w Polsce, w mojej ocenie warto to rozważyć. Pozwala to wcześniej uporządkować sytuację i uniknąć części problemów związanych z dalszym narastaniem zadłużenia.
Im więcej czasu upływa, tym więcej może pojawić się cesji wierzytelności, postępowań komorniczych i związanych z nimi dokumentów. Trudniej wówczas ustalić aktualny krąg wierzycieli oraz wysokość poszczególnych zobowiązań.
Z mojego doświadczenia wynika, że im większa skala zadłużenia i liczba spraw, tym bardziej skomplikowane staje się postępowanie. Przygotowanie wniosku wymaga wtedy większego nakładu pracy pełnomocnika, a sama sprawa jest trudniejsza także dla syndyka i sądu.
Łukasz: To już wszystko w dzisiejszym odcinku podcastu. Najważniejszy wniosek jest taki, że upadłość konsumencka może być dostępna również dla osób pracujących za granicą. Bardzo Panu dziękuję, Panie Mecenasie.
Konrad: Dziękuję, Łukasz.
Łukasz: Zachęcamy do subskrybowania naszego kanału i włączenia powiadomień, żeby nie przegapić kolejnych odcinków. Do zobaczenia i do usłyszenia!

Author: Konrad Siekierda
Date: 16/10/2026
Case study – Jak Weronika pokonała 732 tys. złotych długów
W tym odcinku „Akademii Oddłużania” przedstawiamy prawdziwą historię naszej klientki, której problemy finansowe narastały przez kilkanaście lat. Nieudana działalność gospodarcza, utrata pracy, pożyczki zaciągane na bieżące utrzymanie, chwilówki, narastające odsetki, postępowania sądowe i egzekucje komornicze doprowadziły ostatecznie do zadłużenia sięgającego około 732 tys. zł.
Od złożenia wniosku do zakończenia zasadniczego etapu postępowania i ustalenia planu spłaty minęło około 18 miesięcy. Sąd ustalił plan spłaty na 36 miesięcy po 600 zł miesięcznie, czyli łącznie 21 600 zł. W stosunku do wierzytelności zgłoszonych w postępowaniu oznaczało to umorzenie ponad 92% zadłużenia.
W odcinku wyjaśniamy krok po kroku, jak wyglądało całe postępowanie i jakie znaczenie miały sytuacja finansowa, osobista oraz zdrowotna dłużniczki.
Z odcinka dowiesz się:
- Kiedy upadłość konsumencka może być lepszym rozwiązaniem niż ugody z wierzycielami
- Jak ustalić rzeczywistą wysokość zadłużenia i aktualnych wierzycieli
- Jak przygotować się do złożenia wniosku o upadłość konsumencką
- Co dzieje się po ogłoszeniu upadłości
- Czy można zakwestionować zbyt wysoką ratę zaproponowaną przez syndyka
Jeżeli masz problemy ze spłatą zobowiązań i zastanawiasz się, czy w Twojej sytuacji rozwiązaniem może być upadłość konsumencka, porozumienie z wierzycielami albo inne rozwiązanie pozwalające uporządkować zadłużenie – zapisz się na bezpłatną konsultację tutaj.
Zapis rozmowy
Rozmówcy: Konrad Siekierda i Łukasz Hamara
Łukasz: Trzy pełne segregatory dokumentów dotyczących długów, 53 wierzycieli oraz zadłużenie sięgające 732 tysięcy złotych.
Z tego odcinka dowiesz się, jak Weronika w 18 miesięcy wygrała walkę z długami dzięki upadłości konsumenckiej.
Ja nazywam się Łukasz Hamara i wspólnie z radcą prawnym Konradem Siekierdą porozmawiamy o sprawie klientki, która zgłosiła się po pomoc do kancelarii Wyzerowani.pl.
Panie Mecenasie, z jaką sytuacją klientka przyszła do kancelarii? Skąd wzięły się wszystkie te długi i dlaczego wierzycieli było aż tak wielu?
Konrad: Jak słusznie zauważyłeś, Łukasz, wysokość zadłużenia była znaczna – mówimy o kilkuset tysiącach złotych i kilkudziesięciu wierzycielach.
Długi miały swoje źródło w kilku miejscach. Jednym z nich była nieudana działalność gospodarcza, a dokładnie pizzeria. Wynikało to po części z tego, że nasza klientka znajdowała się w związku z osobą, która pewne rzeczy na niej wymuszała i zachowywała się wobec niej agresywnie.
Klientka nie mogła samodzielnie prowadzić działalności gospodarczej ze względu na to, że zaszła w ciążę, która była zagrożona. W związku z tym okresowo musiała przekazać prowadzenie biznesu swojemu partnerowi.
Partner nie wywiązywał się jednak z obowiązków związanych z prowadzeniem firmy i przywłaszczał sobie utarg. W konsekwencji działalność zaczęła coraz gorzej prosperować, aż ostatecznie upadła. Pojawiły się poważne długi, które następnie nasza klientka musiała spłacać we własnym zakresie, jednocześnie likwidując działalność.
Kolejnym źródłem zadłużenia była konieczność pokrywania bieżących kosztów utrzymania. Klientka przez pewien czas nie posiadała stałego źródła dochodów w postaci wynagrodzenia za pracę, dlatego musiała wspierać się najpierw kredytami bankowymi, a później również chwilówkami, aby z miesiąca na miesiąc móc się utrzymać i w miarę normalnie funkcjonować.
Sytuacja okresowo poprawiła się, kiedy znalazła zatrudnienie jako agentka nieruchomości. Później jednak straciła tę pracę i miała problemy ze znalezieniem kolejnego zatrudnienia.
W okresach, w których nie pracowała, ponownie wspierała się pożyczkami. W końcu wpadła w spiralę zadłużenia. Zobowiązania z roku na rok rosły, pojawili się kolejni wierzyciele, w tym fundusze. Wierzyciele zaczęli inicjować postępowania sądowe, a następnie pojawili się komornicy i egzekucje.
Znaczne kwoty narosły również z tytułu odsetek. Ostatecznie zadłużenie osiągnęło tak duże rozmiary, że w praktyce stało się dla naszej klientki niemożliwe do spłacenia.
Łukasz: Kiedy patrzymy na całą sytuację klientki – wysokość zadłużenia i liczbę wierzycieli – dlaczego uznano, że najlepszym rozwiązaniem będzie właśnie upadłość konsumencka, a nie na przykład negocjacje z wierzycielami czy układ konsumencki?
Konrad: Przede wszystkim trzeba spojrzeć na sytuację majątkową i finansową osoby zadłużonej.
Jeżeli nie ma ona możliwości uzyskiwania dochodów pozwalających na spłatę zobowiązań, nie posiada majątku, który mogłaby sprzedać i przeznaczyć uzyskane środki na spłatę wierzycieli, a jednocześnie nie ma perspektyw, aby jej sytuacja w najbliższym czasie uległa istotnej poprawie, trzeba rozważyć upadłość konsumencką.
W przypadku pani Weroniki mieliśmy do czynienia z trwałym stanem niewypłacalności. Oddłużenie w ramach postępowania sądowego było więc najbardziej racjonalnym rozwiązaniem.
Negocjacje z wierzycielami prowadzące do zawarcia ugód niewiele by w tej sytuacji zmieniły, ponieważ klientka nie miała zdolności finansowej pozwalającej na wykonanie takich porozumień.
Jej główne źródła utrzymania stanowiły dwa świadczenia: świadczenie 800+ oraz alimenty otrzymywane na małoletniego syna. Nie dysponowała więc dodatkowymi środkami, które mogłaby przeznaczyć na spłatę powstałego zadłużenia.
Nawet gdyby próbowała regulować zobowiązania, w znacznej mierze obsługiwałaby jedynie narastające odsetki, podczas gdy kapitał pozostawałby na zbliżonym poziomie. Długoterminowo nie pozwoliłoby jej to wyjść z długów.
Łukasz: Czego klientka najbardziej obawiała się przed złożeniem wniosku? Czy miała obawy związane ze zgromadzeniem dokumentacji, oceną jej sytuacji przez sąd albo tym, co będzie działo się już po ogłoszeniu upadłości?
Konrad: Główna obawa sprowadzała się do tego, jak zachowanie naszej klientki na przestrzeni ostatnich lat, w tym niepowodzenie związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, zostanie ocenione przez sąd.
Chodziło przede wszystkim o to, czy okoliczności, które doprowadziły do jej niewypłacalności, nie spowodują przypisania jej winy. Obawiała się, że sąd uzna ją za odpowiedzialną za nadmierne zadłużenie i w konsekwencji bardzo rygorystycznie oceni jej zachowanie.
To była główna obawa, o której pani Weronika nam mówiła.
Bała się również przewlekłości postępowania. Obawiała się, że będzie ono trwało wiele lat, a mimo tego nie zakończy się skutecznym oddłużeniem. Jej obawy dotyczyły więc zarówno oceny jej zachowania przez sąd, jak i czasu trwania całej procedury.
Łukasz: Co można doradzić klientowi, którego obawy dotyczą właśnie tego, jak jego wcześniejsze zachowanie zostanie ocenione przez sąd? Czy na podstawie informacji przedstawionych przez klienta można przeprowadzić wstępną analizę i przewidzieć możliwe rozstrzygnięcie?
Konrad: Oczywiście nigdy nie możemy udzielić odpowiedzi ze stuprocentową pewnością. Możemy jednak przeanalizować wszystkie zdarzenia z przeszłości oraz przyczyny powstania niewypłacalności i na tej podstawie z dużym prawdopodobieństwem ocenić, w jakim kierunku może zmierzać orzeczenie sądu.
Możemy więc ocenić, czy istnieje ryzyko, że sąd przypisze konkretnej osobie odpowiedzialność za powstanie stanu niewypłacalności, czy też może uznać, że do zadłużenia doszło wskutek okoliczności, za które dana osoba nie ponosi odpowiedzialności.
Ma to istotne znaczenie między innymi dla późniejszego ustalania planu spłaty wierzycieli. W przypadku braku zawinienia okres wykonywania planu spłaty co do zasady nie powinien przekraczać 36 miesięcy.
Łukasz: Przejdźmy do etapu przygotowywania wniosku. Wspominaliśmy o trzech segregatorach dokumentów dotyczących zadłużenia. Jak z tak dużej ilości materiału ustalić, komu rzeczywiście jest się winnym pieniądze, jaka jest aktualna wysokość zadłużenia oraz czy nie doszło na przykład do zmiany wierzyciela?
Konrad: Już po pierwszej rozmowie, w ciągu około tygodnia lub dwóch, pani Weronika dostarczyła nam trzy opasłe tomy dokumentacji związanej przede wszystkim z jej zadłużeniem.
Dokumenty pochodziły głównie od wierzycieli, sądów i komorników. Znajdowały się tam między innymi informacje o wydanych nakazach zapłaty, pisma od komorników związane z prowadzonymi egzekucjami i zajęciami określonych świadczeń, a także informacje o przelewach wierzytelności.
Ustalenie, kto aktualnie jest wierzycielem, było stosunkowo żmudnym i trudnym zadaniem. Trzeba pamiętać, że część długów powstała około 2007 roku. W międzyczasie dochodziło do licznych zmian wierzycieli.
Wierzytelności były sprzedawane, a niektóre nawet kilkukrotnie. Trzeba więc było ustalić, kto, kiedy, komu i jaką wierzytelność sprzedał.
Było to szczególnie pracochłonne, ponieważ w przygotowanym przez nas spisie znalazło się ponad 53 wierzycieli. Jak na realia upadłości konsumenckiej jest to naprawdę rozbudowana lista. W bardziej standardowych sprawach mamy najczęściej do czynienia z kilkunastoma pozycjami.
Łukasz: Co można doradzić klientom, którzy chcieliby ogłosić upadłość, ale nie mają uporządkowanych dokumentów i właściwie sami nie wiedzą, ilu mają wierzycieli ani kto aktualnie jest wierzycielem?
Konrad: Wiesz, Łukasz, z mojej praktyki wynika, że najczęściej problemem nie jest samo nieuporządkowanie dokumentów, ale ich całkowity brak.
Wiele zadłużonych osób nie odbiera korespondencji od wierzycieli, sądów czy komorników. Czasami wynika to z nieaktualnego adresu, a czasami po prostu z tego, że nie chcą mieć kontaktu z dokumentacją dotyczącą zadłużenia. W rezultacie dokumentów nie archiwizują.
Kiedy później przychodzą do kancelarii, zdarza się, że jedynym dokumentem potwierdzającym istnienie określonej wierzytelności jest ostatnie pismo od komornika albo raport BIK.
Jeżeli natomiast dokumenty posiadamy, warto je odpowiednio posegregować. Można założyć papierowe teczki albo odpowiednie foldery elektroniczne i przyporządkowywać dokumenty do konkretnych wierzycieli.
W kancelarii rekomendujemy również stworzenie prostego arkusza Excel. Można wpisywać do niego poszczególne kwoty zadłużenia, informacje o prowadzonych postępowaniach, sygnatury spraw oraz dane komorników prowadzących egzekucję.
Chodzi o to, żeby podzielić wszystkie wierzytelności i na bieżąco je monitorować, zamiast przechowywać całą dokumentację w jednym, nieuporządkowanym zbiorze.
Łukasz: Jak na podstawie dokumentów dostarczonych przez klientkę przygotowuje się uzasadnienie wniosku o ogłoszenie upadłości? Zakładam, że również na tym etapie konieczna jest ścisła współpraca z klientem.
Konrad: Oczywiście. Jak w każdym przypadku, pierwszym etapem jest zapoznanie się z dokumentami dostarczonymi przez osobę zadłużoną, z którą podjęliśmy współpracę.
Tak samo było w przypadku pani Weroniki. Najpierw zapoznaliśmy się z dokumentacją, przeprowadziliśmy wstępny wywiad i przesłaliśmy jej odpowiednie formularze do uzupełnienia.
Na podstawie formularzy oraz zgromadzonych dokumentów przygotowujemy projekt uzasadnienia. Następnie trafia on do klienta do zaopiniowania. Jeżeli pojawiają się uwagi, nanosimy odpowiednie zmiany i ponownie przesyłamy projekt do akceptacji.
Jeżeli wszystko jest w porządku, uzasadnienie w końcowej wersji trafia do sądu.
Kluczowe są oczywiście dokumenty związane z zadłużeniem, ale ogromne znaczenie ma również opis przyczyn niewypłacalności. W tym zakresie korzystamy z informacji podanych przez konkretną osobę w kwestionariuszu, który wcześniej przekazujemy do uzupełnienia.
Następnie sprawdzamy, czy okoliczności opisane w formularzu znajdują potwierdzenie między innymi w dokumentach otrzymanych od klienta.
Tak w skrócie wygląda proces przygotowywania uzasadnienia. Mamy określone wytyczne, których staramy się przestrzegać w każdej sprawie. Zależy nam na tym, aby uzasadnienie było transparentne, konkretne i zwięzłe.
Powinno stanowić swego rodzaju pigułkę informacji zarówno o przyczynach niewypłacalności, jak i o aktualnej sytuacji osobistej osoby zadłużonej.
Łukasz: Kolejne pytanie dotyczy już momentu po przygotowaniu uzasadnienia i całego wniosku. Do którego sądu został złożony wniosek w tej sprawie i ile czasu minęło od jego złożenia do ogłoszenia upadłości?
Konrad: Wniosek złożyliśmy do Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie, VIII Wydziału Gospodarczego dla spraw upadłościowych i restrukturyzacyjnych.
Został przesłany za pośrednictwem Krajowego Rejestru Zadłużonych, czyli KRZ. Zostałem w nim wskazany jako pełnomocnik pani Weroniki.
Co ciekawe, wniosek został rozpoznany w ciągu zaledwie 13 dni od momentu jego złożenia, czyli w stosunkowo krótkim czasie.
Trzeba pamiętać, że sąd ma dwa miesiące na rozpoznanie takiego wniosku. W tym przypadku udało się uzyskać rozstrzygnięcie już po 13 dniach.
Krótki czas rozpoznania może wynikać również z tego, że wniosek nie zawiera braków formalnych, ma wszystkie wymagane załączniki i elementy przewidziane przepisami prawa upadłościowego oraz został należycie opłacony.
Jeżeli pojawia się wezwanie do uzupełnienia braków formalnych albo dochodzi do zwrotu wniosku, moment ogłoszenia upadłości automatycznie się oddala.
Łukasz: A po ogłoszeniu upadłości – w czym jeszcze klientka potrzebowała wsparcia? Mam na myśli chociażby kontakty z syndykiem czy kwestie związane z rachunkiem bankowym. Jak wyglądał ten etap?
Konrad: Postępowanie upadłościowe tak naprawdę dopiero zaczyna się w momencie, kiedy sąd ogłosi upadłość.
Zwłaszcza na pierwszym etapie osoba zadłużona stosunkowo często kontaktuje się z syndykiem i spotyka się z nim. Wydaje majątek, ujawnia źródła przychodów i przedstawia informacje dotyczące swojej sytuacji mieszkaniowej, rodzinnej oraz zawodowej.
Najczęściej trzeba również podpisać szereg oświadczeń oraz uzupełnić formularze lub ankiety, które syndyk przekazuje bezpośrednio po ogłoszeniu upadłości.
Na kolejnym etapie dochodzi między innymi do ustosunkowania się do zgłoszeń wierzytelności dokonanych w postępowaniu.
Zakres czynności jest więc stosunkowo szeroki i są one rozciągnięte w czasie. Osoba zadłużona musi ściśle współpracować z syndykiem, odpowiadać na kierowane do niej pytania, a niekiedy także stawić się na rozprawie dotyczącej ustalenia planu spłaty wierzycieli.
We wszystkich tych czynnościach wspieraliśmy naszą klientkę. Zdecydowała się ona na pełną współpracę z nami – od momentu złożenia wniosku aż do ustalenia przez sąd planu spłaty wierzycieli.
Obecność pełnomocnika może mieć również wpływ na sprawność prowadzenia postępowania. Pełnomocnik może wykorzystać swoje doświadczenie i w uzasadnionych sytuacjach podejmować działania wobec syndyka czy sądu zmierzające do tego, żeby postępowanie zostało zakończone możliwie sprawnie.
Łukasz: Chciałbym jeszcze wrócić do zgłoszeń wierzytelności. W przygotowanym dla klientki spisie było ponad 50 wierzycieli, natomiast ostatecznie w planie spłaty znalazło się ich znacznie mniej.
Czy to pewna prawidłowość w postępowaniach upadłościowych, że ostatecznie uczestniczy w nich mniejsza liczba wierzycieli, czy w tej sprawie był to raczej wyjątek?
Konrad: To oczywiście zależy od konkretnego postępowania.
W tej sprawie trzeba wziąć pod uwagę, że wiele zobowiązań powstało stosunkowo dawno. Niektóre miały ponad 10, a nawet ponad 15 lat. Można więc zakładać, że część wierzytelności była już przedawniona i między innymi dlatego wierzyciele nie zgłosili ich w postępowaniu upadłościowym.
Najczęściej rzeczywiście zdarza się, że nie wszyscy wierzyciele zgłaszają swoje wierzytelności. Trzeba pamiętać, że jest to ich uprawnienie, a nie obowiązek.
Jeżeli z jakiegoś powodu wierzyciel nie chce uczestniczyć w postępowaniu, nie ma obowiązku dokonania zgłoszenia. Obowiązkiem dłużnika pozostaje natomiast wskazanie w spisie wszystkich wierzycieli, o których ma wiedzę.
Łukasz: Kolejnym etapem był projekt planu spłaty przygotowany przez syndyka. Jakie propozycje zostały w nim przedstawione?
Konrad: Kluczowa propozycja dotyczyła spłaty łącznie 36 tysięcy złotych. Spłata miała zostać rozłożona na 36 miesięcznych rat po 1000 złotych każda.
Wykazaliśmy jednak, że nasza klientka nie ma możliwości finansowych pozwalających jej na regulowanie rat w takiej wysokości.
Jej sytuacja zawodowa, ale również zdrowotna – ponieważ zmagała się z różnymi schorzeniami przewlekłymi – nie pozwalała jej osiągać dochodów umożliwiających płacenie po 1000 złotych miesięcznie.
Przedłożyliśmy odpowiednie dowody, w tym dokumentację medyczną potwierdzającą wskazywane przez nas okoliczności.
Ostatecznie sąd nie zgodził się ze stanowiskiem syndyka i przychylił się do naszego stanowiska. Plan spłaty również został ustalony na 36 miesięcy, ale miesięczna rata wyniosła 600 złotych zamiast 1000 złotych.
W rezultacie nasza klientka miała do spłaty łącznie 21 600 złotych. Przy jej stosunkowo niewielkich dochodach była to bardzo istotna różnica.
Łukasz: Jaka była zatem wysokość zobowiązań, które po ustaleniu planu spłaty miały zostać umorzone?
Konrad: Zanim odpowiem, warto zwrócić uwagę jeszcze na jedną rzecz. Od momentu ogłoszenia upadłości przez sąd do ustalenia planu spłaty upłynęło 18 miesięcy.
W ciągu półtora roku klientka uporała się więc z problemem długów, które powstawały praktycznie przez ponad 15 lat.
Upadłość konsumencka jest narzędziem, które może umożliwić oddłużenie również z bardzo starych zobowiązań, zaciągniętych wiele lat wcześniej.
W tej sprawie udało się to zrobić w stosunkowo krótkim czasie. Osiemnaście miesięcy jak na całe postępowanie upadłościowe jest bardzo dobrym wynikiem, zwłaszcza jeżeli mówimy o postępowaniach prowadzonych w dużych ośrodkach miejskich, takich jak Kraków, Warszawa, Wrocław czy Gdańsk, gdzie sprawy często trwają dłużej.
Wracając natomiast do Twojego pytania – do postępowania zgłosiło się 17 wierzycieli, a łączna wartość zgłoszonych przez nich wierzytelności wynosiła około 278 tysięcy złotych.
Jak już wcześniej wspominaliśmy, nie wszyscy wierzyciele mają obowiązek zgłaszania wierzytelności. Co więcej, w toku postępowania syndyk może również odmówić uznania części wierzytelności, na przykład ze względu na niewystarczające wykazanie jej istnienia.
Ostatecznie kwota uwzględniana w planie spłaty może więc być niższa.
W tej sprawie, nawet jeśli weźmiemy pod uwagę wyłącznie 278 tysięcy złotych wierzytelności zgłoszonych w postępowaniu i porównamy je z kwotą 21 600 złotych, którą klientka ma spłacić, poziom umorzenia zobowiązań przekracza 92%.
To ogromna skala oddłużenia, dzięki której dłużniczka może rozpocząć nowy etap swojego życia finansowego bez ciężaru nadmiernego zadłużenia.
Łukasz: Co, zdaniem Pana Mecenasa, było najważniejszym elementem tej sprawy? Co doprowadziło do oddłużenia klientki w tak wysokim stopniu?
Konrad: Jeżeli chodzi o poziom oddłużenia, przede wszystkim trzeba wziąć pod uwagę, że sąd stwierdził, iż klientka nie doprowadziła do swojej niewypłacalności umyślnie ani wskutek rażącego niedbalstwa.
Nie można było więc przypisać jej winy za doprowadzenie do tego stanu.
Do tego dochodziła jej trudna sytuacja osobista i zdrowotna, dziecko pozostające na utrzymaniu oraz ograniczone możliwości uzyskiwania wyższych dochodów.
Na wysokość planu spłaty złożył się cały szereg okoliczności.
Bardzo ważne było również to, że dłużniczka była mocno zaangażowana w całe postępowanie. Dysponowała dużą liczbą dokumentów, była aktywna, udzielała nam wyczerpujących odpowiedzi i bardzo szczegółowo uzupełniła kwestionariusz, który jej przekazaliśmy.
Również po naszej stronie sprawa wymagała pełnego zaangażowania. Osobiście się nią zajmowałem, przygotowywałem i korygowałem uzasadnienie oraz brałem udział w tworzeniu spisu wierzycieli.
Sam spis był skomplikowany i wymagał wielu godzin pracy, aby przygotować go dokładnie i rzetelnie, w szczególności prześledzić poszczególne przelewy wierzytelności i ustalić aktualnych wierzycieli.
Na sukces tej sprawy złożyło się więc wiele różnych elementów. Pracowało nad nią kilka osób i właśnie dzięki temu zakończyła się w taki sposób.
Pani Weronika mogła wyjść z długów i rozpocząć życie bez ciągłego spłacania samych odsetek oraz nieustannej walki z windykacją.
Łukasz: Dokładnie. Upadłość konsumencka często może więc stanowić realną szansę na wyjście z długów.
To już wszystko na dzisiaj. Bardzo dziękuję, Panie Mecenasie.
Konrad: Dziękuję również, Łukasz.
Łukasz: Widzimy się w kolejnym odcinku Akademii Oddłużania.

Author: Konrad Siekierda
Date: 09/10/2026
Najczęstsze błędy we wniosku o ogłoszenie upadłości
Wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej może wydawać się tylko formularzem do wypełnienia. W praktyce nawet pozornie niewielki błąd może spowodować wezwanie do uzupełnienia braków, wydłużyć postępowanie, doprowadzić do zwrotu wniosku, a w niektórych przypadkach mieć znacznie poważniejsze konsekwencje.
Jak prawidłowo przygotować wniosek o upadłość konsumencką i na co szczególnie uważać?
W kolejnym odcinku Akademii Oddłużania Łukasz Hamara rozmawia z radcą prawnym i doradcą restrukturyzacyjnym Konradem Siekierdą o błędach, które najczęściej pojawiają się we wnioskach o ogłoszenie upadłości.
Z odcinka dowiesz się:
- Jakie błędy mogą doprowadzić do zwrotu lub oddalenia wniosku o upadłość
- Jak prawidłowo wykazać wierzycieli, wierzytelności sporne i posiadany majątek
- Co powinno znaleźć się w uzasadnieniu wniosku, aby rzeczywiście wynikało z niego, że jesteś niewypłacalny i nie masz możliwości regulowania swoich zobowiązań w terminie.
- Jak prawidłowo podać informacje o zadłużeniu i przychodach
- Jakich formalności nie można pominąć przed wysłaniem wniosku
W odcinku wyjaśniamy również, dlaczego nie warto zatajać majątku lub podawać niepełnych informacji. Dane zawarte we wniosku powinny odpowiadać rzeczywistej sytuacji dłużnika, a podanie nieprawdziwych informacji może prowadzić do poważnych konsekwencji.
Jeżeli rozważasz upadłość konsumencką, masz problemy ze spłatą kredytów, pożyczek lub innych zobowiązań albo nie wiesz, jak przygotować dokumenty do wniosku – ten odcinek pomoże Ci zrozumieć, na co zwrócić uwagę jeszcze przed skierowaniem sprawy do sądu.
W ramach Wyzerowani.pl pomagamy osobom zadłużonym m.in. w przygotowaniu i złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej, negocjacjach z wierzycielami oraz poszukiwaniu innych sposobów rozwiązania problemu zadłużenia.
Subskrybuj kanał Wyzerowani.pl, aby nie przegapić kolejnych materiałów o upadłości konsumenckiej, oddłużaniu i praktycznych sposobach rozwiązania problemów z długami.
Zapis rozmowy
Zapis rozmowy – najczęstsze błędy we wniosku o ogłoszenie upadłości
Rozmówcy: Konrad Siekierda i Łukasz Hamara
Łukasz: Sponsorem tego odcinka jest kancelaria prawna Wyzerowani.pl, specjalizująca się w oddłużaniu osób prywatnych. Pomagamy w upadłości konsumenckiej, negocjacjach z wierzycielami i zawieraniu pozasądowych porozumień w sprawach spłaty długu.
Dzień dobry, nazywam się Łukasz Hamara, a słuchacie Akademii Oddłużania. W tym odcinku porozmawiamy z radcą prawnym i doradcą restrukturyzacyjnym Konradem Siekierdą o najczęstszych błędach popełnianych przy składaniu wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej.
Wyjaśnimy, które z nich mogą jedynie wydłużyć postępowanie, a które mogą mieć poważniejsze konsekwencje dla dłużnika.
Panie Mecenasie, zacznijmy od pytania wstępnego. Czy błędy we wniosku mogą przekreślić szanse na ogłoszenie upadłości konsumenckiej?
Konrad: Oczywiście. Błędy we wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej mogą doprowadzić do tego, że wniosek dłużnika nie zostanie pozytywnie rozpatrzony. Konsekwencją określonych braków może być zwrot wniosku albo jego oddalenie.
Przykładowo, jeżeli nie uzupełnimy rubryk związanych ze spisem wierzytelności, nie załączymy wymaganego spisu albo zapomnimy złożyć oświadczenie o prawdziwości danych zawartych we wniosku, musimy przygotować się na otrzymanie pisma z sądu, w którym zostaniemy wezwani do uzupełnienia braków.
Jeżeli nie zrobimy tego w terminie wyznaczonym przez sąd, wniosek może zostać zwrócony. W konsekwencji nie wywoła on skutków prawnych, a postanowienie o ogłoszeniu upadłości nie zostanie wydane.
Oczywiście taki wniosek można złożyć ponownie, tym razem po prawidłowym uzupełnieniu wszystkich braków. W praktyce wezwania do uzupełnienia braków zdarzają się stosunkowo często. Trzeba jednak pamiętać, że jeżeli nie wykonamy wezwania sądu w wyznaczonym terminie, postępowanie nie będzie mogło toczyć się dalej.
Łukasz: Przejdźmy więc do jednego z pierwszych błędów, który może pojawić się już na samym początku procesu oddłużania, czyli sporządzenia wniosku na niewłaściwym formularzu.
Co stanie się, jeżeli wykorzystamy formularz, który nie jest właściwy dla upadłości konsumenckiej?
Konrad: Pamiętajmy przede wszystkim, że wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej możemy złożyć zarówno w formie papierowej, jak i elektronicznej.
Jeżeli zdecydujemy się na formę elektroniczną, mamy do wyboru między innymi wniosek o ogłoszenie upadłości składany przez dłużnika w trybie właściwym dla przedsiębiorców oraz formularz przeznaczony dla konsumentów. Należy wybrać formularz dedykowany osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej.
Obecnie formularz ten jest oznaczony numerem 20177.5. To na nim powinniśmy złożyć wniosek.
Jeżeli wykorzystamy formularz niedostosowany do właściwego trybu postępowania, możemy – w zależności od praktyki danego sądu – zostać wezwani do przedłożenia wniosku na prawidłowym formularzu. Wówczas trzeba będzie odpowiednio go skorygować.
Jeżeli natomiast składamy wniosek w formie papierowej, należy posługiwać się aktualnym wzorem formularza. W przypadku wykorzystania nieaktualnego formularza sąd również może wezwać nas do złożenia wniosku na aktualnie obowiązującym wzorze.
Co do zasady nie musi to prowadzić od razu do negatywnego rozstrzygnięcia sprawy. Najczęściej konsekwencją będzie wezwanie do uzupełnienia braku w wyznaczonym terminie. Sąd może również uznać, że określony brak nie uniemożliwia nadania sprawie dalszego biegu.
Łukasz: Kolejnym częstym błędem jest pominięcie informacji o dokonanych czynnościach prawnych. Mówimy tutaj między innymi o czynnościach dokonanych w okresie 12 miesięcy przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości.
Jakie mogą być konsekwencje pominięcia takich informacji przez dłużnika?
Konrad: Podobnie jak w poprzednim przypadku możemy liczyć się z otrzymaniem wezwania do uzupełnienia braków formalnych.
W formularzu znajdziemy oświadczenia dotyczące czynności prawnych dokonanych przez dłużnika. Jedno z nich dotyczy między innymi zbywania określonych aktywów, takich jak nieruchomości, akcje czy udziały w spółkach.
Jeżeli takie transakcje miały miejsce, powinniśmy krótko opisać je we wniosku. Najlepiej również powołać się na dokumenty związane z daną czynnością i załączyć je do wniosku.
Po ogłoszeniu upadłości syndyk będzie weryfikował takie transakcje. Sprawdzi między innymi, czy zostały przeprowadzone na warunkach rynkowych oraz czy sprzedaż, darowizna albo inna forma zbycia majątku nie nastąpiła na rzecz osób bliskich lub innych osób powiązanych z dłużnikiem.
Kolejne informacje dotyczą zbywania aktywów o określonej wartości, w tym ruchomości, wierzytelności lub innych praw. Jeżeli taka czynność miała miejsce, należy wskazać, kiedy została dokonana, z kim zawarto umowę i czego dotyczyła. Warto także załączyć samą umowę.
Pozwoli to syndykowi zweryfikować transakcję i ustalić, czy nie miała ona charakteru fraudacyjnego, a więc czy nie prowadziła do pokrzywdzenia wierzycieli.
Łukasz: A co z brakiem informacji o należnościach przysługujących osobie zadłużonej? Czy niewskazanie całego majątku we wniosku może doprowadzić nawet do umorzenia postępowania?
Konrad: Kwestie związane z ujawnieniem majątku we wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej mają fundamentalne znaczenie.
Składając wniosek o upadłość, dłużnik oświadcza, że podane w nim informacje są prawdziwe i odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy. Zatajenie informacji, szczególnie dotyczących majątku dłużnika, może więc prowadzić do poważnych negatywnych konsekwencji.
Nawet jeżeli upadłość zostanie ogłoszona, a syndyk w toku swoich czynności ustali, że dłużnik zataił część majątku – na przykład nie ujawnił przysługującej mu należności albo innego istotnego składnika majątkowego – może to skutkować złożeniem do sądu wniosku o umorzenie postępowania.
Jeżeli sąd uzna, że zatajenie miało istotne znaczenie, rzeczywiście może dojść do umorzenia całego postępowania.
Dlatego trzeba pamiętać o ujawnieniu również wierzytelności przysługujących samemu dłużnikowi wobec innych osób lub podmiotów. Przykładowo, jeżeli udzieliliśmy komuś prywatnej pożyczki w wysokości 10 tysięcy złotych i osoba ta nie zwróciła nam pieniędzy w terminie, informacja o tej wierzytelności powinna znaleźć się we wniosku. Warto również załączyć dokument potwierdzający jej istnienie, na przykład umowę pożyczki.
Łukasz: Kolejny błąd często wynika z niezrozumienia samego pojęcia – chodzi o spis wierzytelności spornych.
Co stanie się, jeżeli przeoczymy ten spis i nie wpiszemy do niego wierzytelności, które kwestionujemy?
Konrad: Warto najpierw krótko wyjaśnić, czym jest spis wierzytelności spornych.
Wskazujemy w nim wierzytelności, które kwestionujemy, na przykład co do ich wysokości albo samego faktu ich istnienia. Jeżeli takie wierzytelności występują, powinny zostać umieszczone właśnie w spisie wierzytelności spornych, a nie w zwykłym spisie obejmującym zobowiązania, których dłużnik nie kwestionuje.
Przykładowo, jeżeli wierzyciel zainicjował postępowanie sądowe, uzyskał nakaz zapłaty, a my złożyliśmy od niego sprzeciw, ponieważ kwestionujemy prawo wierzyciela do dochodzenia należności albo jej wysokość, taka wierzytelność co do zasady powinna znaleźć się w spisie wierzytelności spornych.
W formularzu znajdziemy dedykowane rubryki, w których możemy takie informacje wskazać. Brak prawidłowo sporządzonego spisu wierzytelności spornych jest jednym z braków stosunkowo często pojawiających się we wnioskach o upadłość.
Łukasz: Kolejny błąd odnosi się do tematu, o którym rozmawialiśmy już w Akademii Oddłużania w odcinku 16, czyli uzasadnienia wniosku.
Przypomnijmy: czym może skutkować nieprecyzyjne i lakoniczne uzasadnienie wniosku o ogłoszenie upadłości?
Konrad: Głównym celem uzasadnienia wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej jest wykazanie stanu niewypłacalności.
Jeżeli we wniosku tej niewypłacalności nie wykażemy, sąd może mieć podstawy do jego oddalenia, ponieważ nie została wykazana podstawowa przesłanka umożliwiająca ogłoszenie upadłości.
W uzasadnieniu powinniśmy więc przedstawić, jak wygląda nasza sytuacja finansowa i co do niej doprowadziło. Warto również wyjaśnić, czy problemy z zadłużeniem mają charakter trwały.
Nawet jeżeli uzasadnienie ma być stosunkowo krótkie, powinno być zwięzłe, konkretne i jednoznacznie wskazywać, że obecnie nie dysponujemy środkami pozwalającymi na regulowanie zobowiązań i nie ma realnych podstaw, aby zakładać, że w najbliższym czasie będziemy w stanie spłacać wierzycieli zgodnie z terminami wymagalności.
Łukasz: Kolejny błąd to niewskazanie terminów zapłaty wierzytelności.
W spisie wierzytelności najczęściej pojawiają się nazwy wierzycieli, adresy, numery NIP czy wysokość zobowiązań. Co jednak w sytuacji, gdy pominiemy termin zapłaty?
Konrad: Problem z ustaleniem terminu zapłaty jest stosunkowo powszechny. Wielu klientów naszej kancelarii ma z tym trudność, przede wszystkim dlatego, że nie posiadają dokumentacji pozwalającej jednoznacznie ustalić właściwą datę.
Termin ten może być związany na przykład z wypowiedzeniem umowy pożyczki albo kredytu. Później może pojawić się postępowanie sądowe zakończone wydaniem nakazu zapłaty. W takim orzeczeniu mogą zostać zasądzone dodatkowo koszty sądowe czy koszty zastępstwa procesowego. Poszczególne należności mogą mieć różne terminy wymagalności.
Problem wynika więc najczęściej z tego, że osoba składająca wniosek o upadłość nie posiada kompletu dokumentów pozwalających samodzielnie ustalić wszystkie daty.
Jeżeli klient zgłasza się do naszej kancelarii, przejmujemy ciężar związany ze zgromadzeniem oraz zweryfikowaniem dokumentacji. Trzeba jednak pamiętać, że czasami nie da się dotrzeć do wszystkich dokumentów. Wówczas może być konieczne przyjęcie terminu wynikającego z najlepszej wiedzy dłużnika i dostępnych informacji.
Niewskazanie terminów wymagalności poszczególnych zobowiązań może skutkować wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych. Dopiero niewykonanie takiego wezwania może doprowadzić do zwrotu wniosku.
Bez wątpienia jest to jeden z trudniejszych elementów formularza dla osób, które nie korzystają z pomocy profesjonalnego pełnomocnika.
Łukasz: Kolejne nieścisłości pojawiają się w rubryce dotyczącej informacji o przychodach osiągniętych w okresie sześciu miesięcy przed dniem złożenia wniosku. Tutaj tych niedopatrzeń jest naprawdę sporo.
Panie Mecenasie, jakie błędy są popełniane najczęściej?
Konrad: Pomimo że rubryka zawiera kilka stosunkowo prostych pól do uzupełnienia, w praktyce może generować sporo trudności.
Po pierwsze, wskazujemy przychody osiągnięte w okresie sześciu miesięcy przed złożeniem wniosku. Podkreślam: sześciu miesięcy, a nie tylko ostatniego miesiąca.
W praktyce bardzo często spotykamy się z sytuacją, w której dłużnik podaje wyłącznie wysokość wynagrodzenia za pracę otrzymanego w ostatnim miesiącu. To nie jest wystarczające.
Kolejna kwestia dotyczy tytułu uzyskania przychodu. Warto dokładnie wskazać, z czego wynikał dany przychód – czy było to wynagrodzenie z umowy o pracę, emerytura, renta, świadczenie socjalne, świadczenie 800+ czy na przykład środki otrzymywane od członków rodziny. Możliwości może być wiele, a we wnioskach informacje te bywają przedstawiane zbyt ogólnie.
Jeżeli dłużnik jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę, poza podaniem informacji o wynagrodzeniu warto również załączyć dokument potwierdzający zatrudnienie. Po ogłoszeniu upadłości syndyk będzie bowiem podejmował odpowiednie czynności związane z wynagrodzeniem dłużnika.
Pamiętajmy więc, żeby rubryka dotycząca przychodów nie była jedynym miejscem, w którym wskazujemy źródło utrzymania. Informacje podane we wniosku powinny znajdować potwierdzenie w załączonej dokumentacji.
Powinniśmy również zaznaczyć, czy wskazywana kwota jest kwotą brutto, czy netto. To również ma znaczenie, a w praktyce często jest pomijane.
Przychody mogą mieć różny charakter. Jeżeli osiągamy dochody z prac dorywczych, otrzymujemy świadczenia o nieregularnym charakterze albo dodatkowe środki od członków rodziny, taka informacja również powinna znaleźć się we wniosku.
Podobnie, jeśli w analizowanym okresie otrzymaliśmy na przykład zwrot podatku z urzędu skarbowego, taką informację również warto wykazać.
Łukasz: Przejdźmy teraz do bardzo istotnego elementu wniosku o ogłoszenie upadłości, czyli oświadczeń. Jakie oświadczenie ma tutaj kluczowe znaczenie?
Konrad: Kluczowe jest oświadczenie o prawdziwości danych wskazanych we wniosku.
Dłużnik potwierdza w ten sposób, że informacje wskazane zarówno w formularzu, jak i w treści uzasadnienia są zgodne z prawdą oraz odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy. Oświadcza więc, że niczego świadomie nie zataił ani nie przeinaczył i podał informacje zgodnie ze swoją najlepszą wiedzą.
Trzeba pamiętać, że podanie nieprawdziwych danych może wiązać się również z odpowiedzialnością karną. Sankcja może obejmować nawet karę pozbawienia wolności od trzech miesięcy do pięciu lat.
Dlatego do procesu gromadzenia informacji i późniejszego umieszczania ich we wniosku należy podejść bardzo poważnie.
Łukasz: Kolejna nieścisłość, która pojawia się we wnioskach o upadłość, dotyczy podpisu.
Jak najłatwiej uniknąć tego błędu, szczególnie jeżeli składamy wniosek elektronicznie?
Konrad: Ten problem rzeczywiście częściej pojawia się przy składaniu wniosku za pośrednictwem Krajowego Rejestru Zadłużonych, czyli w formie elektronicznej.
W przypadku wniosków papierowych jest to prostsze – należy złożyć podpis w odpowiedniej rubryce. W przypadku wniosku składanego za pośrednictwem KRZ trzeba pamiętać o jego prawidłowym podpisaniu elektronicznym.
Można wykorzystać dostępne metody elektronicznego potwierdzania tożsamości, między innymi profil zaufany, odpowiednią funkcjonalność mObywatela, e-dowód albo kwalifikowany podpis elektroniczny.
Podpis składamy na końcowym etapie, kiedy wszystkie rubryki formularza zostały już uzupełnione, a wymagane dokumenty załączone.
W systemie powinniśmy zweryfikować, czy wniosek został prawidłowo podpisany. Dopiero wtedy należy wysłać go do sądu.
Jeżeli zorientujemy się, że wniosek został przekazany bez wymaganego podpisu, istnieje możliwość podjęcia odpowiednich czynności w celu uzupełnienia tego braku. Nie należy jednak tego lekceważyć, ponieważ podpis jest jednym z podstawowych wymogów formalnych wniosku.
Łukasz: Został nam jeszcze jeden punkt, czyli niewniesienie opłaty sądowej. Gdzie należy ją wnieść i jak najprościej uniknąć tego błędu formalnego?
Konrad: Opłata od wniosku wynosi 30 złotych.
Najprościej dokonać przelewu na właściwy rachunek sądu albo skorzystać z możliwości dokonania płatności podczas składania wniosku w formie elektronicznej.
Brak opłaty jest brakiem fiskalnym. Jeżeli nie zostanie ona uiszczona prawidłowo, sąd – podobnie jak w przypadku innych braków – wezwie nas do jej wniesienia. Jeżeli nie wykonamy wezwania w terminie, wniosek może zostać zwrócony.
Istnieją również inne możliwości dokonania płatności, w zależności od rozwiązań dostępnych w konkretnym sądzie. Najważniejsze jest to, aby przed wysłaniem wniosku upewnić się, że wymagana opłata została prawidłowo wniesiona.
Łukasz: To już wszystkie błędy, które chcieliśmy omówić w dzisiejszym odcinku. Zachęcamy do subskrypcji kanału, żeby nie przegapić kolejnych materiałów.
Panie Mecenasie, bardzo dziękuję za rozmowę.
Konrad: Dziękuję, Łukasz.
Na zakończenie dodałbym jeszcze jedną rzecz. Przygotowanie wniosku powinno rozpocząć się od dokładnego zapoznania się z dokumentami oraz wymogami przewidzianymi w przepisach prawa upadłościowego. Znajdziemy tam regulację wskazującą wprost, jakie informacje powinny znaleźć się we wniosku.
Jeżeli dodatkowo będziemy pamiętać o najczęściej popełnianych błędach, o których dzisiaj rozmawialiśmy, szanse na przygotowanie kompletnego i prawidłowego wniosku zdecydowanie rosną.
Każde wezwanie sądu do uzupełnienia braków wydłuża czas rozpoznawania sprawy. W konsekwencji postępowanie, które mogłoby przebiec stosunkowo sprawnie, może wydłużyć się o kolejne miesiące.
Jeżeli potrzebują Państwo wsparcia w przygotowaniu wniosku, sporządzeniu uzasadnienia lub zgromadzeniu odpowiedniej dokumentacji, zapraszamy do kancelarii Wyzerowani.pl.
Możemy pomóc przejść przez cały proces, a także reprezentować Państwa w toku postępowania i pomóc w przygotowaniu odpowiedniej strategii, której celem będzie uzyskanie warunków oddłużenia adekwatnych do Państwa sytuacji finansowej.
Tyle z mojej strony. Dziękuję.
Łukasz: Dziękuję bardzo i do zobaczenia.

Author: Konrad Siekierda
Date: 08/10/2026
Jak napisać uzasadnienie wniosku o upadłość konsumencką?
Uzasadnienie wniosku o ogłoszenie upadłości to nie miejsce na kilka ogólnych zdań o tym, że masz długi i nie jesteś w stanie ich spłacić. To właśnie tutaj powinieneś wyjaśnić, jak doszło do Twojej niewypłacalności, jakie decyzje i wydarzenia miały na nią wpływ oraz dlaczego obecnie nie jesteś w stanie regulować swoich zobowiązań.
O szczegółach tego, w jaki sposób napisać dobre uzasadnianie porozmawiamy w nowym odcinku Akademii Oddłużania. Wyjaśnimy, na czym powinniśmy się opierać i czego unikać, a także przedstawimy perspektywę syndyka na częste błędy pojawiające się we wniosku o ogłoszenie upadłości.
Z odcinka dowiesz się:
- Od czego zacząć pisanie uzasadnienia wniosku o upadłość
- Które długi warto szczegółowo opisać
- Dlaczego warto opisać próby porozumienia z wierzycielami
- Jak pisać o własnych błędach finansowych i trudnej sytuacji życiowej .
- Jakich błędów unikać w uzasadnieniu
W odcinku wyjaśniamy również, co w praktyce oznacza niewypłacalność oraz poruszamy temat wykorzystania sztucznej inteligencji przy przygotowywaniu wniosku o upadłość.
Jeżeli masz problemy ze spłatą zadłużenia i rozważasz upadłość konsumencką, porozumienie z wierzycielami albo inne rozwiązanie pozwalające uporządkować długi, skontaktuj się z nami na kontakt@wyzerowani.pl.
Subskrybuj kanał Wyzerowani.pl, aby nie przegapić kolejnych odcinków.
Zapis rozmowy
Łukasz: Dzień dobry, nazywam się Łukasz Hamara, a wy słuchacie „Akademii Oddłużania”, czyli podcastu dla osób walczących z długami.
Dzisiaj moim gościem jest Konrad Siekierda, radca prawny i doradca restrukturyzacyjny, który na co dzień pomaga klientom przejść przez postępowanie upadłościowe.
W tym odcinku zajmiemy się jednym z najważniejszych elementów wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej, czyli jego uzasadnieniem. Wyjaśnimy, jak je przygotować, jakie informacje powinny się w nim znaleźć i na co szczególnie zwrócić uwagę, żeby było spójne, konkretne i rzeczywiście pomagało w przedstawieniu swojej sytuacji.
Panie Mecenasie, pierwsze pytanie: czy sztuczna inteligencja może być pomocna przy przygotowywaniu uzasadnienia wniosku o ogłoszenie upadłości?
Konrad: Tak, sztuczna inteligencja może być przydatna przy sporządzaniu uzasadnienia wniosku o upadłość. W szczególności mam tutaj na myśli weryfikację dokumentów, które stanowią podstawę do jego przygotowania.
Odpowiednio wykorzystany model językowy może znacznie skrócić czas potrzebny na analizę dokumentów. Dobrze przygotowane prompty pozwolą nam na przykład ustalić listę wierzycieli i wysokość zadłużenia, zweryfikować kwoty oraz terminy płatności czy przeanalizować przebieg postępowań egzekucyjnych.
Możemy więc wykorzystywać sztuczną inteligencję, ale wszystko, co otrzymamy od konkretnego modelu, trzeba później zweryfikować. Musimy sprawdzić, czy przedstawione dane rzeczywiście mają oparcie w dokumentach i faktach.
Nie opierałbym się również wyłącznie na rezultatach pracy sztucznej inteligencji. Uzasadnienie powinno zawierać część autorską. Najpierw przygotowałbym przynajmniej projekt lub konspekt uzasadnienia, a dopiero później posiłkował się AI przy dalszej pracy nad tekstem.
Łukasz: Czyli jak zwykle ze sztuczną inteligencją trzeba uważać. Skoro ten temat mamy już za sobą, to od czego w ogóle zacząć pisanie uzasadnienia?
Konrad: Zacząłbym od ustalenia głównych przyczyn niewypłacalności. Może być ich kilka, natomiast warto skoncentrować się na tych najważniejszych.
Jeżeli nasze długi są związane głównie z prowadzeniem działalności gospodarczej, opisujemy okoliczności związane z niepowodzeniem tej działalności oraz ich wpływ na aktualne zadłużenie.
Podobnie będzie w sytuacji, gdy zadłużenie wynika z problemów zdrowotnych i wysokich kosztów leczenia, rozwodu czy utraty zatrudnienia.
Wszystkie okoliczności, które miały istotny wpływ na naszą sytuację finansową, warto odpowiednio uporządkować. Chodzi o to, aby osoba czytająca uzasadnienie mogła szybko ustalić, jakie zdarzenia doprowadziły do problemów finansowych i w jaki sposób wpłynęły na sytuację dłużnika.
Od tego, w mojej ocenie, należy zacząć przygotowywanie uzasadnienia.
Łukasz: Czy trzeba osobno wyjaśniać każdy kredyt i każdy dług oraz wskazywać, w jakim celu został zaciągnięty? Jak wygląda to w praktyce?
Konrad: Nie ma takiej potrzeby. Przynajmniej tak wynika z mojego dotychczasowego doświadczenia. Większe znaczenie mają kluczowe zobowiązania, czyli przede wszystkim te o największej wartości.
Jeżeli mamy przykładowo dziesięć zobowiązań, skupiłbym się na trzech lub czterech najistotniejszych. Wskazałbym, jaka była pierwotna kwota zadłużenia, na co zostały przeznaczone pieniądze i jaka część zobowiązania została spłacona.
Warto również osadzić wszystko w czasie, czyli wskazać, kiedy konkretna pożyczka lub kredyt zostały zaciągnięte.
Nie ma więc potrzeby szczegółowego opisywania każdego zobowiązania z osobna. Wystarczy rzetelnie przedstawić kilka najważniejszych długów.
Na potwierdzenie twierdzeń zawartych w uzasadnieniu możemy również powołać odpowiednie dokumenty załączone do wniosku, na przykład umowy, wezwania do zapłaty, pisma z postępowań sądowych czy dokumenty otrzymane od komornika.
Łukasz: A czy warto w uzasadnieniu opisywać wcześniejsze próby restrukturyzacji zadłużenia?
Konrad: W mojej ocenie jak najbardziej. Jeżeli podejmowaliśmy próby polubownych rozmów z wierzycielami, warto o nich napisać.
Może to być na przykład wysłanie propozycji spłaty zadłużenia poprzez rozłożenie go na raty, złożenie do banku wniosku o restrukturyzację zadłużenia czy prowadzenie innych rozmów zmierzających do ustalenia zasad spłaty dostosowanych do aktualnych możliwości finansowych dłużnika.
To, że rozmowy ostatecznie nie zakończyły się porozumieniem albo wierzyciel nie zgodził się na przedstawioną propozycję, ma tutaj mniejsze znaczenie.
Istotne jest wykazanie, że dłużnik nie pozostawał bierny. Podejmował działania zmierzające do spłaty zobowiązań i próbował polubownie porozumieć się z wierzycielami na zasadach, które były dla niego realne.
Dlatego takie okoliczności zdecydowanie warto opisać we wniosku o ogłoszenie upadłości.
Łukasz: Przepisy prawa upadłościowego mówią, że upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który jest niewypłacalny. Co właściwie oznacza, że ktoś jest niewypłacalny?
Konrad: Żeby ogłosić upadłość, trzeba być osobą niewypłacalną. W uproszczeniu oznacza to utratę zdolności do regulowania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych.
Taka niewypłacalność powinna mieć charakter trwały, a nie wyłącznie przejściowy. Jeżeli mamy długi, nie jesteśmy w stanie regulować ich w terminie i jednocześnie nie mamy realnej perspektywy, że w najbliższym czasie sytuacja się poprawi, możemy mówić o niewypłacalności.
Jeżeli wiemy, że nasze zadłużenie będzie się tylko powiększać i nie mamy perspektyw na jego spłatę, możemy rozważać złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości.
W przypadku upadłości konsumenckiej trzeba pamiętać również o tym, że z tego trybu korzysta osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej. Przedsiębiorca nie może oddłużyć się w ramach upadłości konsumenckiej, dopóki posiada status przedsiębiorcy.
Łukasz: Czy w uzasadnieniu należy opisywać swoje źródła dochodu, informacje osobiste, historię zatrudnienia albo doświadczenie zawodowe?
Konrad: Elementem uzasadnienia powinno być krótkie przedstawienie aktualnej sytuacji osobistej. Możemy wskazać, gdzie pracujemy, jaki jest nasz stan cywilny czy czy mamy kogoś na utrzymaniu.
Jeżeli chodzi natomiast o konkretne wartości dotyczące wysokości dochodów i kosztów utrzymania, formularz wniosku o ogłoszenie upadłości przewiduje odpowiednie rubryki na te informacje. Nie ma potrzeby ponownego przepisywania ich w uzasadnieniu.
W uzasadnieniu warto rozwinąć przede wszystkim informacje, których nie możemy w pełni przedstawić w formularzu – dotyczące wykształcenia, doświadczenia zawodowego oraz aktualnej sytuacji mieszkaniowej, rodzinnej czy zawodowej.
Łukasz: Jeżeli potrzebujesz pomocy przy sporządzeniu uzasadnienia wniosku o ogłoszenie upadłości, napisz do nas na adres kontakt@wyzerowani.pl.
Wracając do tematu – dlaczego we wniosku o ogłoszenie upadłości powinno się opisywać swoją sytuację zdrowotną? Jakie może to mieć znaczenie dla dalszego postępowania?
Konrad: Sytuacja zdrowotna może mieć znaczenie przede wszystkim w kontekście przyczyn niewypłacalności.
Jeżeli na skutek choroby utraciliśmy płynność finansową, warto tę okoliczność opisać. Może się na przykład okazać, że koszty leczenia były na tyle wysokie, że konieczne było zadłużenie się w celu sfinansowania operacji, zabiegu czy późniejszej rehabilitacji.
Choroba może więc stanowić jedną z głównych przyczyn niewypłacalności.
Stan zdrowia może mieć również znaczenie na późniejszym etapie postępowania, przy ustalaniu planu spłaty wierzycieli. Czasami sytuacja zdrowotna osoby zadłużonej uniemożliwia jej wykonywanie pracy, a otrzymywane świadczenia wystarczają przede wszystkim na pokrycie podstawowych kosztów utrzymania. Może to mieć wpływ na sposób zakończenia postępowania i decyzję sądu dotyczącą oddłużenia.
Opis sytuacji zdrowotnej powinien być również poparty dokumentami. Mam tutaj na myśli przede wszystkim karty informacyjne z leczenia szpitalnego, zaświadczenia od lekarzy, wyniki badań diagnostycznych, recepty czy dokumentację dotyczącą niepełnosprawności.
Chodzi o dokumenty potwierdzające, że sytuacja zdrowotna rzeczywiście jest trudna i na przykład ogranicza możliwość wykonywania pracy w pełnym zakresie.
Łukasz: Czy opisując przyczyny niewypłacalności, swoje wykształcenie czy sytuację zdrowotną, musimy powoływać się wprost na przepisy prawa upadłościowego, orzeczenia sądów albo poglądy doktryny?
Konrad: Absolutnie nie ma takiej konieczności. Przepisy nie nakładają obowiązku powoływania się w uzasadnieniu wniosku na konkretne regulacje prawne, orzecznictwo czy poglądy komentatorów.
Takie rozważania mają tutaj zdecydowanie mniejsze znaczenie. Sąd i później syndyk będą przede wszystkim zainteresowani opisem stanu faktycznego oraz sytuacji osobistej osoby zadłużonej.
Na etapie rozpoznawania wniosku kluczowe jest przede wszystkim ustalenie, czy dłużnik jest niewypłacalny i czy jest osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej. Znaczenie mają również kwestie związane z jurysdykcją, w tym miejsce zwykłego pobytu dłużnika.
Rozbudowane uzasadnienie prawne ma natomiast znacznie mniejsze znaczenie.
Łukasz: To teraz pytanie trochę kontrowersyjne, ale myślę, że bardzo ważne dla naszych słuchaczy. Jak pisać o własnych błędach i nietrafionych decyzjach finansowych, żeby rzetelnie przedstawić swoją sytuację, ale jednocześnie nie pogorszyć jej na późniejszym etapie postępowania upadłościowego?
Konrad: Przede wszystkim zgodnie z prawdą i zgodnie z dokumentami. Treść uzasadnienia powinna odzwierciedlać faktyczny przebieg wydarzeń.
Przed rozpoczęciem pisania warto więc odtworzyć całą historię powstania zadłużenia. Sprawdzić, kiedy zaciągaliśmy poszczególne kredyty, na co przeznaczaliśmy pieniądze, jakie były motywy zaciągania zobowiązań i dlaczego w danych okolicznościach podejmowaliśmy określone decyzje.
Warto również przedstawić kontekst decyzyjny – wskazać, jaka była w tamtym czasie sytuacja finansowa, rodzinna czy mieszkaniowa i dlaczego właśnie w taki sposób się zachowaliśmy.
Pierwsza zasada brzmi więc: piszemy zgodnie z prawdą i dokumentami.
Druga – piszemy zwięźle i konkretnie. Skupiamy się na kwotach, datach i faktach. Wszystkie elementy, które nie mają znaczenia dla sprawy, możemy pominąć.
Nie ma potrzeby zamieszczania ocen moralnych dotyczących poszczególnych wierzycieli ani bardzo rozbudowanych opisów emocji towarzyszących dłużnikowi. Rozumiem, że są to trudne sytuacje, które wywołują stres i wiele innych emocji, ale z punktu widzenia postępowania najważniejsze są konkretne fakty.
Trzecia zasada to chronologia. Jeżeli piszemy o zadłużeniu, warto rozpocząć od najwcześniejszych istotnych zobowiązań i kolejno przedstawiać dalsze wydarzenia, koncentrując się przede wszystkim na najważniejszych długach.
Takie uporządkowanie znacząco ułatwia sądowi i syndykowi poznanie przyczyn niewypłacalności.
Łukasz: Wiemy już, że nie warto emocjonalnie pisać o wierzycielach. A gdyby miał Pan wymienić jeszcze jedną lub dwie rzeczy, których należy unikać w takim uzasadnieniu?
Konrad: Przede wszystkim unikałbym tak zwanego wodolejstwa. Piszemy konkretnie i zwięźle. Nie dodajemy pustych zdań ani wypełniaczy, które niczego istotnego nie wnoszą.
Po drugie, unikałbym wszelkiego rodzaju niepopartych dowodami ocen i oskarżeń kierowanych wobec wierzycieli, sądów, komorników czy urzędów. Jeżeli nie mamy dokumentów potwierdzających określone okoliczności, są to wyłącznie nasze przypuszczenia i nie powinny znaleźć się w uzasadnieniu.
Nie można jednak pójść również w drugą skrajność i napisać uzasadnienia, które będzie zbyt krótkie i lakoniczne, a jego treść mogłaby równie dobrze pasować do każdej innej osoby.
Celem uzasadnienia jest przede wszystkim przedstawienie, jak doszło do niewypłacalności i jakie okoliczności były w tym procesie najważniejsze. Po przeczytaniu wniosku osoba, która się z nim zapoznaje, powinna bez problemu potrafić wskazać przyczyny niewypłacalności oraz zrozumieć ich przebieg.
Łukasz: Ze względu na Pana doświadczenie zarówno jako syndyka, jak i pełnomocnika w takich postępowaniach, chciałbym zapytać, na co przede wszystkim zwraca Pan uwagę, czytając uzasadnienie wniosku o ogłoszenie upadłości? Co najczęściej wzbudza Pana wątpliwości?
Konrad: Najbardziej interesują mnie oczywiście przyczyny niewypłacalności. Chcę ustalić, jakie zdarzenia doprowadziły osobę wnioskującą o ogłoszenie upadłości do sytuacji, w której aktualnie się znajduje.
To jest kluczowe nie tylko dla mnie, ale również dla innych syndyków i dla sądu.
Jeżeli widzę uzasadnienie, które jest bardzo lakoniczne, niekonkretne i niepoparte dokumentami, w którym brakuje dat, kwot, informacji o przeznaczeniu środków oraz kontekstu podejmowanych decyzji, jego praktyczna wartość jest bardzo niewielka.
Wszystkie te okoliczności syndyk będzie musiał później ustalać samodzielnie. Po pierwsze, analizując dokumenty załączone do wniosku. Po drugie, rozmawiając z dłużnikiem. Po trzecie, weryfikując dokumenty przedstawiane przez wierzycieli w zgłoszeniach wierzytelności oraz pozyskując informacje dotyczące dłużnika i jego majątku z odpowiednich instytucji.
Trzeba więc pamiętać, że uzasadnienie wniosku ma również praktyczną wartość dla syndyka już po ogłoszeniu upadłości.
Jedną z pierwszych czynności wykonywanych przeze mnie po przydzieleniu sprawy jest właśnie zapoznanie się z treścią wniosku o ogłoszenie upadłości, jego uzasadnieniem oraz załączonymi dokumentami.
Dlatego warto spojrzeć na uzasadnienie także z tej perspektywy.
Łukasz: A na zakończenie – jakiś przykład najgorszego uzasadnienia, z którym się Pan zetknął?
Konrad: Pamiętam uzasadnienie, które sprowadzało się właściwie do kilku zdań. Dłużnik wskazał jedynie, że jego długi powstały w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, a główne zadłużenie miał wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Do wniosku został jeszcze załączony raport z bazy informacji gospodarczej i właściwie na tym wszystko się kończyło.
Sąd uwzględnił ten wniosek, upadłość została ogłoszona, a ja zostałem wyznaczony syndykiem. Z mojego punktu widzenia uzasadnienie było jednak praktycznie bezużyteczne.
Wszystkie okoliczności, o których wcześniej wspominałem, musiałem ustalać właściwie od początku. Co więcej, po rozmowie z samym dłużnikiem okazało się, że rzeczywiste przyczyny jego niewypłacalności były nieco inne niż te przedstawione we wniosku.
To dobry przykład uzasadnienia przygotowanego zbyt lakonicznie, bez wcześniejszej pracy nad zgromadzeniem dokumentów oraz bez przeanalizowania procesu decyzyjnego, który doprowadził do niewypłacalności.
Dłużnik nie wykonał więc podstawowej pracy na etapie przygotowania wniosku, a ciężar ustalenia przyczyn niewypłacalności został w dużej części przeniesiony na syndyka, a następnie na sąd.
Wpływa to oczywiście również na dynamikę postępowania, ponieważ trzeba ponownie ustalać wszystkie okoliczności, weryfikować, kto jest wierzycielem, i wyjaśniać kolejne kwestie bezpośrednio z dłużnikiem.
Łukasz: Jasne. To wszystko na dziś w „Akademii Oddłużania”. Bardzo Panu dziękuję, Panie Mecenasie.
Konrad: Dziękuję, Łukasz.
Łukasz: Zachęcamy do subskrypcji kanału wraz z włączeniem powiadomień i do zobaczenia w kolejnym odcinku.

Author: Konrad Siekierda
Date: 28/09/2026
O czym warto wiedzieć składając wniosek o upadłość, jako dawny przedsiębiorca?
Czas czytania: 21 minut
Prowadziłeś firmę, działalność została już zamknięta, ale pozostały po niej długi wobec ZUS, urzędu skarbowego, banków, leasingodawców albo kontrahentów? W takiej sytuacji jednym z rozwiązań, które warto przeanalizować, może być upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy.
Samo zamknięcie firmy nie powoduje jednak, że wcześniejsze zobowiązania znikają. Trzeba również wiedzieć, kiedy były przedsiębiorca może skorzystać z upadłości konsumenckiej, co stanie się z majątkiem pozostałym po działalności i jakie znaczenie może mieć niezłożenie w przeszłości wniosku o upadłość przedsiębiorcy.
Z odcinka dowiesz się:
- w jakim czasie po zamknięciu firmy można złożyć wniosek o upadłość konsumencką i dlaczego samo zawieszenie działalności gospodarczej może nie wystarczyć,
- co dzieje się z długami wobec ZUS i urzędu skarbowego oraz czy zobowiązania powstałe podczas prowadzenia firmy mogą zostać objęte oddłużeniem,
- jak ustalić dane wszystkich wierzycieli po zakończeniu działalności,
- co stanie się z samochodem, nieruchomościami lub leasingowanym pojazdem po ogłoszeniu upadłości oraz które składniki majątku mogą zostać przejęte i sprzedane przez syndyka,
- jak wcześniejsze prowadzenie firmy może wpłynąć na plan spłaty wierzycieli, jego długość i ocenę okoliczności, które doprowadziły do zadłużenia.
Więcej na temat upadłości konsumenckiej byłego przedsiębiorcy pisaliśmy w artykule dostępnym tutaj.
Zapis rozmowy
Łukasz: Dzień dobry, z tej strony Łukasz Hamara. Dziś rozmawiamy z Konradem Siekierdą, radcą prawnym i doradcą restrukturyzacyjnym, który na co dzień przeprowadza klientów przez temat upadłości konsumenckiej.
Ostatni odcinek podcastu ukazał się w 2021 roku. Panie Mecenasie, skąd ta przerwa?
Konrad: Przerwa była związana przede wszystkim z tym, co działo się w moim życiu zawodowym. Pojawiło się bardzo dużo spraw związanych z upadłością konsumencką, zastępstwem w postępowaniach upadłościowych i restrukturyzacyjnych, a także z bieżącą obsługą prawną przedsiębiorców.
Ostatecznie zabrakło czasu na nagrywanie podcastu. Bardzo się jednak cieszę, że udało nam się ponownie rozpocząć ten projekt i będziemy mogli dzielić się wiedzą oraz doświadczeniem, które zdobyłem na przestrzeni ostatnich pięciu lat.
Występowałem zarówno w roli syndyka, jak i pełnomocnika wierzycieli czy dłużników. Jestem więc znacznie bogatszy o praktyczne doświadczenia i myślę, że wiedza, którą będę miał okazję przekazywać, będzie miała bardzo praktyczny charakter dla naszych słuchaczy.
Łukasz: Właśnie o to chciałem dopytać. Co zmieniło się przez te pięć lat, jeżeli chodzi o obecne podejście do podcastu? Czy nadal będzie on koncentrował się na upadłości konsumenckiej, czy pojawią się również inne tematy?
Konrad: Akademia Oddłużania od początku była projektem poświęconym przede wszystkim upadłości konsumenckiej i moim doświadczeniom jako pełnomocnika dłużników oraz wierzycieli, ale również jako osoby pełniącej w niektórych postępowaniach funkcję syndyka czy tymczasowego nadzorcy sądowego.
Chciałbym zachować ten główny kierunek i nadal mówić przede wszystkim o upadłości. Jednocześnie będziemy poruszać tematy związane z negocjacjami z wierzycielami oraz pokazywać postępowania upadłościowe nie tylko z perspektywy dłużnika, lecz także wierzyciela i innych uczestników postępowania.
Możemy na przykład opowiedzieć o sytuacji osoby zainteresowanej zakupem składników majątku w ramach postępowania upadłościowego – mieszkania, domu, pojazdu czy nawet linii produkcyjnej.
Będziemy więc sięgać również po zagadnienia powiązane z zadłużeniem i upadłością, ale przedstawiane z różnych perspektyw.
Łukasz: Nawiązując do upadłości konsumenckiej – przez ostatnie pięć lat zdobył Pan dużo dodatkowego doświadczenia. Co jest charakterystycznego dla postępowań dotyczących byłych przedsiębiorców? Co najczęściej się w nich pojawia?
Konrad: Jeżeli chodzi o wnioski o upadłość dawnych przedsiębiorców, charakterystyczne są przede wszystkim długi nierozerwalnie związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, a w praktyce z niepowodzeniem określonych projektów biznesowych.
Niemal w każdym takim wniosku znajdziemy informację, że główną przyczyną niewypłacalności osoby, która obecnie nie prowadzi już działalności gospodarczej, są zobowiązania związane z wcześniejszym biznesem.
Najczęściej są to długi wobec urzędu skarbowego z tytułu zaległych podatków, zobowiązania wobec ZUS z tytułu niezapłaconych składek oraz należności pozostałych kontrahentów.
Jeżeli mamy na przykład firmę budowlaną, mogą pojawić się niezapłacone faktury za materiały albo usługi podwykonawców.
To schemat, który bardzo często pojawia się we wnioskach dawnych przedsiębiorców. Przyczyny niewypłacalności powinny zostać opisane krótko i konkretnie, najlepiej z podaniem dat, kwot oraz dokumentów potwierdzających przedstawiane okoliczności.
Łukasz: Jeżeli dłużnik zamknął firmę, jak może sprawdzić, kto obecnie jest jego wierzycielem? Zwłaszcza jeśli zobowiązań było dużo, a część z nich mogła się zmienić już po zakończeniu działalności?
Konrad: To jedno z pytań, które bardzo często pojawia się w rozmowach z byłymi przedsiębiorcami. Dotyczy to szczególnie osób, które prowadziły działalność kilka czy nawet kilkanaście lat temu i nie zachowały pełnej dokumentacji dotyczącej zadłużenia.
Dokumenty często były przechowywane wyłącznie w formie papierowej, a po latach okazuje się, że część z nich zaginęła. Wtedy rzeczywiście pojawia się problem z ustaleniem aktualnego kręgu wierzycieli.
Na pewno warto posiłkować się raportem BIK. Trzeba jednak pamiętać, że taki raport nie obejmie wszystkich zobowiązań. Znajdziemy tam przede wszystkim informacje dotyczące zobowiązań wobec instytucji finansowych, np. banków czy firm pożyczkowych.
Warto również wystąpić o odpowiednie zaświadczenia do ZUS oraz urzędu skarbowego i zweryfikować, czy nie pozostały tam zaległości związane z wcześniej prowadzoną działalnością gospodarczą.
Można także sprawdzić e-Sąd i zweryfikować, czy nie zostały przeciwko nam wydane nakazy zapłaty.
Jeżeli prowadzone są postępowania komornicze, należy skontaktować się z komornikiem i poprosić o informację, na rzecz jakiego wierzyciela prowadzona jest egzekucja, na podstawie jakiego tytułu wykonawczego oraz z czego wynika dochodzona wierzytelność.
Źródeł informacji może być więc co najmniej kilka. Nigdy nie mamy stuprocentowej pewności, że udało się ustalić wszystkich wierzycieli, ale w razie potrzeby powinniśmy być w stanie wykazać przed sądem, że podjęliśmy realne działania zmierzające do ustalenia ich aktualnego kręgu.
Łukasz: Załóżmy, że były przedsiębiorca zebrał już wszystkie informacje. Kiedy może złożyć wniosek o upadłość na zasadach konsumenckich? Czy wystarczy zawieszenie działalności gospodarczej?
Konrad: Nie. Jeżeli chcemy złożyć wniosek o upadłość konsumencką, musimy posiadać status osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej.
Jeżeli jednoosobowa działalność gospodarcza jest nadal wpisana do CEIDG, a jej status wskazuje jedynie na zawieszenie, wymóg ten nie jest spełniony.
Mimo że przedsiębiorca faktycznie nie prowadzi bieżącej działalności operacyjnej, nadal pozostaje wpisany do ewidencji jako przedsiębiorca. Sąd może to zweryfikować.
Jeżeli chcemy więc wnioskować o upadłość konsumencką, działalność powinna zostać wykreślona z CEIDG. Samo zawieszenie nie wystarczy.
Wykreślenie działalności wymaga złożenia stosunkowo prostego i bezpłatnego wniosku. W praktyce można przeprowadzić tę czynność bardzo szybko.
Jednocześnie trzeba pamiętać o innej kwestii. Niewypłacalny przedsiębiorca jest zobowiązany, zgodnie z przepisami Prawa upadłościowego, do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości jako przedsiębiorca.
Jeżeli niewypłacalność jest związana z prowadzonym biznesem, w pierwszej kolejności taki przedsiębiorca powinien wnioskować o upadłość w trybie przewidzianym dla przedsiębiorców.
Dotyczy to również sytuacji, w której przedsiębiorca przewiduje, że wniosek może zostać oddalony z powodu braku majątku pozwalającego na pokrycie kosztów postępowania, czyli tzw. ubóstwa masy upadłości. Sama wiedza, że wniosek może zostać oddalony, nie zwalnia przedsiębiorcy z istniejącego obowiązku.
Łukasz: Wróćmy do zobowiązań. Najważniejszą kwestią z perspektywy osoby rozważającej upadłość konsumencką jest oczywiście oddłużenie. Co z typowymi zobowiązaniami publicznoprawnymi, czyli zaległościami wobec urzędu skarbowego albo ZUS? Czy były przedsiębiorca może się ich pozbyć w ramach upadłości konsumenckiej?
Konrad: Zobowiązania podatkowe – na przykład wynikające z podatku dochodowego, podatku VAT czy innych podatków – są objęte postępowaniem upadłościowym.
W wyniku przeprowadzonego postępowania mogą więc zostać częściowo albo nawet całkowicie umorzone, w zależności od tego, w jaki sposób konkretne postępowanie się zakończy.
Podobnie wygląda sytuacja ze składkami na ubezpieczenia społeczne oraz innymi należnościami wpłacanymi do ZUS, w tym składką zdrowotną. One również są objęte postępowaniem upadłościowym.
Możliwe jest więc zmniejszenie wysokości zadłużenia podlegającego spłacie, a w określonych przypadkach jego umorzenie.
Wszystko zależy od sytuacji osoby zadłużonej na końcowym etapie postępowania, czyli przy ustalaniu planu spłaty wierzycieli. To wtedy sąd rozstrzyga, czy w konkretnej sprawie powinien zostać ustalony plan spłaty, czy zachodzą podstawy do umorzenia zobowiązań bez ustalania takiego planu.
Łukasz: Co właściwie dzieje się po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej? Załóżmy, że po działalności został samochód albo inny majątek. Co zrobi z nim syndyk?
Konrad: Obowiązuje ogólna zasada, zgodnie z którą majątek dłużnika wchodzi do masy upadłości i podlega likwidacji przez syndyka, oczywiście z uwzględnieniem ustawowych wyłączeń.
Jeżeli więc po działalności gospodarczej pozostały określone aktywa, na przykład samochód, który wcześniej był leasingowany, następnie został wykupiony i jest już wykorzystywany prywatnie, może on wejść do masy upadłości.
Podobnie może być z surowcami, towarami, sprzętem elektronicznym, laptopami, telefonami czy innymi składnikami majątku, które wcześniej były wykorzystywane w działalności gospodarczej.
Syndyk ustala ich wartość, następnie przeprowadza sprzedaż, a uzyskane środki – po uwzględnieniu kosztów postępowania – służą zaspokojeniu wierzycieli.
Oczywiście część majątku osoby zadłużonej może nie podlegać likwidacji z uwagi na ustawowe wyłączenia. W większości przypadków majątek pozostały po działalności będzie jednak podlegał sprzedaży przez syndyka.
Łukasz: A co z leasingiem? Co stanie się z umową leasingu, która nadal trwa w chwili ogłoszenia upadłości? Czy syndyk będzie ją kontynuował, czy od niej odstąpi?
Konrad: Kwestię umów leasingu istniejących w chwili ogłoszenia upadłości regulują przepisy Prawa upadłościowego, w tym art. 114.
Syndykowi przysługuje możliwość odstąpienia od umowy leasingu. Sama umowa nie wygasa jednak automatycznie z chwilą ogłoszenia upadłości.
Syndyk może skorzystać z tego uprawnienia, przy czym wymagana jest do tego odpowiednia zgoda sędziego-komisarza. Może jednak również dojść do wniosku, że z ekonomicznego punktu widzenia korzystniejsze będzie dalsze wykonywanie umowy.
Wyobraźmy sobie leasing zawarty na pięć lat, do którego zakończenia pozostało już tylko kilka miesięcy. W określonych okolicznościach racjonalne może być dalsze wykonywanie umowy, wykupienie jej przedmiotu, a następnie jego sprzedaż w toku postępowania upadłościowego.
W ten sposób środki uzyskane ze sprzedaży pojazdu czy innego przedmiotu mogą następnie służyć zaspokojeniu wierzycieli.
Łukasz: A jeżeli były przedsiębiorca nie posiada już żadnego majątku firmowego? Czy wpływa to na możliwość ogłoszenia upadłości konsumenckiej?
Konrad: Nie. Jeżeli ktoś wnioskuje o upadłość w trybie konsumenckim, nie musi posiadać majątku wystarczającego na pokrycie kosztów postępowania.
Osoba, która nie posiada nieruchomości, samochodu, papierów wartościowych, biżuterii, dzieł sztuki czy innych wartościowych składników majątkowych, nadal może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej.
Inaczej wygląda sytuacja przedsiębiorcy. W przypadku upadłości przedsiębiorcy pojawiają się znacznie wyższe koszty: opłata od wniosku, zaliczka na wydatki oraz konieczność posiadania majątku wystarczającego na pokrycie kosztów samego postępowania, w tym wynagrodzenia syndyka.
W praktyce może chodzić o kwoty rzędu kilkudziesięciu tysięcy złotych, w zależności od wielkości przedsiębiorstwa i zakresu pracy, którą syndyk będzie musiał wykonać.
Jeżeli majątku pozwalającego na pokrycie kosztów nie ma, sąd może oddalić wniosek przedsiębiorcy z uwagi na tzw. ubóstwo masy upadłości.
W upadłości konsumenckiej mechanizm jest inny. Opłata sądowa od wniosku jest niewielka, a jeżeli masa upadłości nie posiada środków na finansowanie kosztów postępowania, są one tymczasowo pokrywane przez Skarb Państwa.
Następnie, jeżeli zostanie ustalony plan spłaty wierzycieli, koszty te mogą być spłacane w jego ramach w pierwszej kolejności. Jeżeli przykładowo plan spłaty zostanie ustalony na 36 miesięcy, pierwsze raty mogą zostać przeznaczone właśnie na zwrot środków wyłożonych wcześniej na koszty postępowania.
Jeśli zastanawiasz się nad upadłością i potrzebujesz wsparcia prawnego, zapisz się na bezpłatną konsultację telefoniczną, pisząc na adres kontakt@wyzerowani.pl.
Łukasz: Wróćmy jeszcze do obowiązku przedsiębiorcy dotyczącego złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Jeżeli przedsiębiorca takiego wniosku nie złożył, a później wystąpił o upadłość konsumencką, jak może to wpłynąć na ustalany następnie plan spłaty wierzycieli?
Konrad: Jest to okoliczność, która często pojawia się na etapie projektowania planu spłaty wierzycieli.
Jeżeli mamy przedsiębiorcę, który nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości, mimo że powinien był to zrobić, ponieważ jego zadłużenie wynika z prowadzonej działalności gospodarczej i pozostały niespłacone zobowiązania z tego okresu, trzeba przygotować się na to, że syndyk może podnieść tę kwestię.
Może pojawić się argument, że przedsiębiorca naruszył jeden z podstawowych obowiązków wynikających z przepisów Prawa upadłościowego.
Część syndyków traktuje taką okoliczność jako argument przemawiający za przyjęciem rażącego niedbalstwa w doprowadzeniu do niewypłacalności albo zwiększeniu jej stopnia.
Może mieć to znaczenie dla długości planu spłaty wierzycieli, który w takim przypadku może zostać określony na okres od 36 do 84 miesięcy.
To argumentacja pojawiająca się w praktyce i warto wiedzieć, w jaki sposób się do niej odnieść oraz jak przedstawić własne stanowisko prawne.
Łukasz: Przejdźmy do sytuacji już po ogłoszeniu upadłości. Co w przypadku, gdy były przedsiębiorca ma nowy pomysł na biznes i chciałby ponownie otworzyć działalność?
Podzielmy to pytanie na dwa etapy. Najpierw sytuacja, w której nowa działalność zostaje otwarta jeszcze podczas trwania postępowania upadłościowego. Później przejdziemy do tego, czy były przedsiębiorca może w ogóle ponownie prowadzić firmę po ogłoszeniu upadłości.
Konrad: Rozumiem, że mówimy o sytuacji, w której ktoś złożył wniosek o ogłoszenie upadłości, sąd tę upadłość ogłosił, a następnie dłużnik chce otworzyć działalność gospodarczą.
Co do zasady taka działalność może funkcjonować i generować przychody. Problem polega na tym, że przepisy powodują w takiej sytuacji wiele praktycznych komplikacji zarówno dla samego dłużnika, jak i dla syndyka.
Pojawia się chociażby pytanie, które składniki majątku powinny wchodzić do masy upadłości. Z drugiej strony, jeżeli określone środki trafiają do masy upadłości, trzeba zastanowić się, w jaki sposób nowa działalność ma być na bieżąco finansowana.
Dochodzą do tego zagadnienia dotyczące dokonywania czynności prawnych związanych z majątkiem dłużnika oraz zakresu uprawnień syndyka.
Pojawia się więc wiele praktycznych problemów, które nie zawsze są proste do rozstrzygnięcia.
Dlatego, jeżeli reprezentujemy klienta jako pełnomocnik, zazwyczaj rekomendujemy, aby działania związane z planowaną działalnością gospodarczą wstrzymał do czasu zakończenia postępowania upadłościowego. Pozwala to uniknąć wielu komplikacji.
Łukasz: A czy istnieje przepis, który zabrania byłemu przedsiębiorcy po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej ponownie założyć firmę?
Konrad: W mojej ocenie nie ma przepisu, który wprost stanowiłby, że osoba po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej nie może założyć i prowadzić działalności gospodarczej.
Nie znajdziemy regulacji, która wprowadzałaby taki jednoznaczny zakaz. Trudno więc na podstawie samych przepisów przyjąć generalną zasadę, zgodnie z którą ponowne rozpoczęcie działalności byłoby niedopuszczalne.
Łukasz: Ile w praktyce może trwać postępowanie upadłościowe dotyczące byłego przedsiębiorcy?
Konrad: Postępowania dotyczące byłych przedsiębiorców mogą być zdecydowanie bardziej skomplikowane, zwłaszcza jeżeli pozostał majątek wymagający likwidacji – samochody, inne ruchomości, nieruchomości, działki, maszyny czy linie produkcyjne.
W takich przypadkach trzeba liczyć się nawet z okresem dwóch, trzech lat, a czasami dłuższym.
Wszystko zależy od tego, jaki majątek wchodzi w skład masy upadłości, ilu jest wierzycieli, czy występują wierzyciele zabezpieczeni rzeczowo, w jakim trybie prowadzone jest postępowanie oraz jak sprawnie wykonywane są poszczególne czynności.
Nie da się więc wskazać jednego terminu dla wszystkich spraw.
Skala wcześniej prowadzonego przedsiębiorstwa oraz czynności prawne podejmowane przed ogłoszeniem upadłości mają duże znaczenie dla tego, jak długo postępowanie będzie trwało.
Łukasz: A jak wysokie są zazwyczaj raty ustalane dla upadłego w planie spłaty wierzycieli? Czy są dostosowane do jego sytuacji?
Konrad: Tak. Wysokość rat jest dostosowywana do możliwości zarobkowych i aktualnej sytuacji życiowej osoby, wobec której prowadzone jest postępowanie.
Bez względu na to, czy mamy do czynienia z dawnym przedsiębiorcą, czy z osobą, która nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej, zasady określania miesięcznej raty w ramach planu spłaty są podobne.
Bierze się pod uwagę m.in. koszty utrzymania, możliwości zarobkowe, sytuację zawodową i rodzinną, wykształcenie oraz doświadczenie zawodowe.
Okoliczności wpływających na ostateczną wysokość raty jest więc wiele. Sam fakt, że ktoś kiedyś prowadził działalność gospodarczą, co do zasady nie przesądza jeszcze o wysokości miesięcznej raty.
Łukasz: Czy często spotyka się Pan z sytuacją, w której upadły jest przesłuchiwany przez sąd? Czy w przypadku dawnych przedsiębiorców zdarza się to częściej z uwagi na większy stopień skomplikowania sprawy?
Konrad: Jeżeli ktoś prowadził przedsiębiorstwo, a jego zadłużenie jest związane właśnie z działalnością gospodarczą, liczba okoliczności wymagających wyjaśnienia jest zazwyczaj większa.
Dotyczy to szczególnie biznesów prowadzonych na większą skalę. Jednoosobowe działalności gospodarcze w Polsce potrafią być naprawdę dużymi i prężnymi przedsiębiorstwami. Niestety, potrafią również spektakularnie upadać.
W mojej ocenie w przypadku dawnego przedsiębiorcy warto przeprowadzić rozprawę na etapie ustalania planu spłaty i dopytać go o okoliczności, które doprowadziły do niewypłacalności.
Można wtedy ustalić, na jakiej podstawie podejmowane były konkretne decyzje biznesowe, jakie było otoczenie gospodarcze przedsiębiorstwa oraz czy prowadzone były rozmowy ugodowe z wierzycielami.
Chodzi o to, aby dać byłemu przedsiębiorcy możliwość opowiedzenia historii swojej niewypłacalności i przedstawienia jej przyczyn z własnej perspektywy.
Część tych informacji można oczywiście przedstawić już w uzasadnieniu wniosku o ogłoszenie upadłości albo później w stanowisku dotyczącym projektu planu spłaty.
Bezpośrednie wysłuchanie podczas rozprawy daje jednak sędziemu możliwość wyjaśnienia konkretnych wątków i zadania pytań dotyczących kwestii, które uważa za istotne dla ustalenia planu spłaty.
Moim zdaniem bardzo dobrze służy to postępowaniu. Zawsze cieszę się, gdy taka rozprawa zostaje wyznaczona.
Dla osoby przesłuchiwanej oczywiście wiąże się to często ze stresem, koniecznością przygotowania się czy nawet zgromadzenia dodatkowych dokumentów. W praktyce częściej spotykam się jednak z sytuacją, w której rozprawa ma pozytywne znaczenie dla samego upadłego, ponieważ może on osobiście przedstawić swoją perspektywę i wyjaśnić, jak doszło do niewypłacalności.
Łukasz: Wyobraźmy sobie, że plan spłaty wierzycieli został już ustalony, ale w ocenie upadłego wysokość rat jest zdecydowanie zbyt wysoka i nie jest on w stanie ich regulować. Czy istnieje możliwość odwołania się od tak ustalonego planu spłaty?
Konrad: Tak. Plan spłaty wierzycieli jest ustalany przez sąd rejonowy, czyli sąd pierwszej instancji.
Postanowienie dotyczące planu spłaty można zaskarżyć do sądu okręgowego. Składamy środek zaskarżenia w postaci zażalenia i sąd drugiej instancji ponownie przygląda się sprawie.
Jeżeli więc uważamy rozstrzygnięcie za niekorzystne czy krzywdzące, istnieje możliwość jego zaskarżenia.
Łukasz: Pytanie o Pana doświadczenie. Czy upadłość konsumencka dawnego przedsiębiorcy jest trudniejsza niż upadłość osoby, która nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej?
Konrad: Co do zasady tak, chociaż bardzo wiele zależy od skali prowadzonego wcześniej biznesu, jego konkretnej sytuacji, a czasem nawet od branży.
Już na etapie gromadzenia dokumentacji i przygotowywania uzasadnienia wniosku trzeba opisać większą liczbę istotnych okoliczności i bardziej precyzyjnie uporządkować całą historię.
Trzeba zweryfikować zobowiązania wobec urzędu skarbowego, ZUS czy innych organów administracji publicznej, uzyskać odpowiednie zaświadczenia, sprawdzić raporty BIK – zarówno prywatne, jak i dotyczące wcześniejszej działalności – oraz zgromadzić pozostałą dokumentację.
Tych dodatkowych czynności jest więc więcej zarówno po stronie pełnomocnika, jak i osoby, która prowadzi sprawę samodzielnie.
Więcej pracy pojawia się również po stronie syndyka i sądu. Trzeba przeanalizować większą liczbę dokumentów oraz zweryfikować dodatkowe okoliczności przy ustalaniu planu spłaty.
Z mojego doświadczenia z ostatnich pięciu czy sześciu lat – zarówno jako pełnomocnika, jak i pozasądowego organu postępowania – wynika więc, że tego rodzaju sprawy są bardziej skomplikowane.
Szczególnie widoczne jest to w przypadku byłych firm transportowych, budowlanych czy sklepów posiadających majątek pozostały po działalności. Takie aktywa potrafią generować dodatkowe problemy proceduralne, między innymi związane z ich zabezpieczeniem czy późniejszą sprzedażą.
Po stronie syndyka pojawia się wtedy zdecydowanie więcej pracy.
Łukasz: Na koniec pytanie praktyczne. Jakie rady dałby Pan osobie, która miesiąc temu zamknęła działalność gospodarczą? Od czego powinna zacząć i czego przede wszystkim unikać?
Konrad: Zacząłbym od przygotowania listy wszystkich długów.
Bierzemy kartkę albo arkusz kalkulacyjny i zapisujemy: kto jest wierzycielem, jaka jest wysokość zadłużenia i kiedy upłynął termin płatności. Po kolei tworzymy pełny wykaz zobowiązań.
Taka lista jest jednym z najważniejszych elementów potrzebnych później do przygotowania wniosku o ogłoszenie upadłości.
Drugim krokiem powinno być opisanie przyczyn niewypłacalności, czyli wszystkich istotnych okoliczności, które doprowadziły przedsiębiorcę do aktualnej sytuacji.
Warto przede wszystkim opisać kluczowe zobowiązania – kredyty, pożyczki, leasingi oraz inne niespłacone należności.
Następnie należy rozpocząć gromadzenie dokumentów, które później będą mogły stanowić załączniki do wniosku o ogłoszenie upadłości.
Warto pobrać odpowiednie raporty BIK, sprawdzić e-Sąd i zweryfikować, czy nie znajdują się tam nakazy zapłaty dotyczące naszych zobowiązań.
Bardzo ważne jest również uporządkowanie całej dokumentacji dotyczącej zadłużenia.
Najlepiej przygotować jeden segregator i dla każdego wierzyciela utworzyć osobną zakładkę. Do każdej z nich wkładamy umowy, wezwania do zapłaty, pisma sądowe, korespondencję od komorników i pozostałe dokumenty dotyczące konkretnego długu.
Jeżeli z takim uporządkowanym zestawem dokumentów pójdziemy następnie do pełnomocnika, zdecydowanie ułatwi i przyspieszy to przygotowanie wniosku.
Kolejna bardzo istotna kwestia to niedokonywanie pochopnych czynności dotyczących majątku.
Jeżeli jesteśmy właścicielem samochodu, nieruchomości, działki, maszyn czy innych składników, które wcześniej stanowiły majątek firmy, nie powinniśmy samodzielnie ich wyprzedawać ani – tym bardziej – dokonywać darowizn.
Najbezpieczniej pozostawić te składniki majątkowe do odpowiedniego rozliczenia w postępowaniu upadłościowym.
To, co powinniśmy zrobić, to odpowiednio zabezpieczyć majątek przed uszkodzeniem, zniszczeniem czy kradzieżą.
Na tych działaniach skoncentrowałbym się na początku drogi prowadzącej do upadłości.
Jeżeli następnie zdecydujemy się na współpracę z kancelarią, pełnomocnik otrzyma już uporządkowany materiał stanowiący bazę do przygotowania wniosku.
Dzięki temu nie trzeba rozpoczynać całego procesu od poszukiwania podstawowych dokumentów, a przygotowanie uzasadnienia, uzupełnienie formularza i finalne złożenie wniosku do sądu przebiega znacznie sprawniej.
Łukasz: To już wszystkie moje pytania. Panie Mecenasie, czy chciałby Pan jeszcze coś dodać na zakończenie?
Konrad: Łukasz, bardzo się cieszę, że podcast Akademia Oddłużania ruszył na nowo i że będziemy mogli wspólnie rozmawiać o tematach związanych z upadłością konsumencką.
Cieszę się również, że będę mógł dzielić się wiedzą i doświadczeniami, które zgromadziłem przez ostatnie lata.
Mam nadzieję i mocno wierzę, że wskazówki oraz praktyczne porady, które będziemy tutaj przekazywać, będą wartościowe dla naszych słuchaczy. Tyle ode mnie.
Łukasz: Bardzo Panu dziękuję. To była Akademia Oddłużania. Zachęcamy do subskrypcji kanału i włączenia dzwoneczka, żeby nie przegapić kolejnych materiałów.

Author: Konrad Siekierda
Date: 22/09/2026
Upadłość konsumencka dawnego przedsiębiorcy – 16 pytań na start procesu oddłużania

Czas czytania: 16 minut
Upadłość konsumencka dawnego przedsiębiorcy budzi wiele pytań i kontrowersji. Charakterystyka tych postępowań jest odmienna od spraw osób, które biznesu nigdy nie prowadziły. Dlatego warto poznać na czym polegają te różnice oraz z jakimi wyzwaniami przyjdzie mierzyć się przedsiębiorcy rozpoczynające tę procedurę oddłużeniową.
W naszym artykule znajdziesz odpowiedzi na 16 pytań najczęściej pojawiających się podczas rozmowy z prawnikiem. Dowiesz się między innymi:
- czy zawieszenie działalności pozwala na złożenie wniosku o upadłość konsumencką;
- czy wnioskowanie o upadłość konsumencką warunkowane jest wcześniejszą upadłością firmy;
- jakie zobowiązania pozostałe po zamknięciu firmy mogą zostać umorzone;
- czy zadłużony przedsiębiorca będzie przesłuchiwany na rozprawie;
- ile przeciętnie trwa proces upadłości konsumenckiej.
Odpowiedzi pozwalają zorientować się w najważniejszych kwestiach upadłości dawnych przedsiębiorców i rozszerzyć swoją wiedzę przed przystąpieniem do procesu oddłużania.
1. Czy długi firmowe w postaci kredytów, leasingów czy niezapłaconych faktur są uwzględniane w upadłości konsumenckiej?
Tak, co do zasady postępowanie upadłościowe obejmie zobowiązania związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, które powstały przed ogłoszeniem upadłości. Dotyczy to zarówno długów cywilnoprawnych, jak i publicznoprawnych, czyli przykładowo należności wobec urzędu skarbowego.
W praktyce do postępowania mogą więc trafić m.in. niezapłacone faktury, rachunki, kredyty firmowe, zobowiązania z umów leasingu. Sam fakt, że zobowiązanie powstało w związku z prowadzoną wcześniej działalnością gospodarczą, nie wyłącza go z możliwości oddłużenia.
Inaczej wygląda sytuacja w przypadku zobowiązań powstałych już po dniu ogłoszenia upadłości. Jeżeli dłużnik po ogłoszeniu upadłości zaciągnie nowe kredyty lub pożyczki to trwające postępowanie nie spowoduje, że zostaną one zredukowane lub umorzone.
2. Czy długi wobec ZUS i US zostaną umorzone w upadłości?
Zaległości wobec ZUS i urzędu skarbowego co do zasady mogą zostać objęte planem spłaty, a w części niewykonanej – umorzone po jego wykonaniu. Dotyczy to m.in. zaległych składek emerytalnych i rentowych, zdrowotnych, a także zobowiązań z tytułu VAT, PIT czy CIT.
Wierzyciele publiczni, którzy zamierzają uczestniczyć w postępowaniu upadłościowym, składają zgłoszenia wierzytelności do syndyka masy upadłości. Ich zgłoszenia, podobnie jak w przypadku pozostałych wierzycieli, przechodzą kontrolę formalną przeprowadzoną przez syndyka. W toku weryfikacji zgłoszenia może ujawnić się, że istnienie lub wysokość części należności budzi wątpliwości, w tym ze względu na możliwe przedawnienie.
Zasady spłaty należności publicznych będą określane na etapie ustalania planu spłaty wierzycieli. Właśnie w tym dokumencie sąd określi, ile będzie wynosiła miesięczna rata i przez jaki okres będą następowały spłaty. Część środków trafi do urzędu skarbowego i ZUS, o ile zostaną uwzględnieni w planie spłaty.
3. Czy brak majątku firmowego pozwala na ogłoszenie upadłości?
Brak majątku firmowego, nieruchomości czy gotówki na koncie nie stanowi przeszkody do ogłoszenia upadłości konsumenckiej. Prawo upadłościowe nie uzależnia możliwości złożenia wniosku o upadłość od sytuacji majątkowej dłużnika, który jest osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej.
Z punktu widzenia upadłości istotne znaczenie ma utrata zdolności do regulowania wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Zgodnie z przepisami domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące. Oczywiście można wykazać, że do niewypłacalności doszło wcześniej.
W upadłości konsumenckiej, która może obejmować osoby prowadzące w przeszłości firmę, brak majątku nie będzie stanowił realnej przeszkody do ogłoszenia upadłości i przeprowadzenia całej procedury oddłużenia. Jeżeli majątek dłużnika nie wystarcza na pokrycie kosztów postępowania, koszty te tymczasowo pokrywa Skarb Państwa. Niezaspokojone koszty mogą następnie zostać uwzględnione w planie spłaty wierzycieli.
4. Czy mając zawieszoną działalność gospodarczą mogę wnioskować o ogłoszenie upadłości?
Mając zawieszoną działalność gospodarczą w CEIDG nie można wnioskować o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. Wykreślenie firmy z CEIDG jest konieczne, aby dłużnik mógł złożyć wniosek jako osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej. Nie przesądza jednak samo w sobie o ogłoszeniu upadłości – dłużnik musi być również niewypłacalny.
Z naszego doświadczenia wynika, że przesłanka ta jest skrupulatnie weryfikowana przez pracowników wymiaru sprawiedliwości. W aktach dotyczących postępowania w przedmiocie ogłoszenia upadłości można znaleźć ślad o czynnościach sprawdzających podejmowanych względem osoby zadłużonej, a jedną z nich jest właśnie określenie jej statusu.
Jeśli zadłużenie powstało w związku z prowadzeniem biznesu, warto tę okoliczność skrupulatnie opisać w treści uzasadnienia wniosku. W tym miejscu można również zawrzeć informację o dacie wykreślenia firmy z rejestru wraz z powołaniem się na zaświadczenie wygenerowane z ewidencji, które ułatwi i przyspieszy pracę w sądzie.
5. Czy będąc członkiem zarządu spółki z o.o. mogę ubiegać się o upadłość konsumencką?
Tak, można ubiegać się o upadłość jako członek zarządu, o ile nie ma się działalności gospodarczej we własnym imieniu. Powołanie do zarządu i reprezentowanie spółki nie oznacza automatycznie, że członek zarządu prowadzi działalność gospodarczą we własnym imieniu. W tym przypadku przedsiębiorcą jest sama spółka z o.o., która posiada odrębną osobowość prawną (osoba prawna).
Sytuacja wygląda inaczej, jeżeli członek zarządu prowadzi jednocześnie działalność gospodarczą lub posiada inny status powodujący, że podlega przepisom dotyczącym upadłości przedsiębiorców. W tym wariancie upadłość w trybie konsumenckim będzie możliwa po wykreśleniu jednoosobowej firmy. Ewentualnie pozostaje ścieżka dedykowana stricte przedsiębiorcom.
W sprawach naszych klientów spotkamy się z sytuacjami, w których członkowie organów zarządzających decydują się na upadłość z powodu obciążenia za długi spółki. Przyczyną zadłużenia może być na przykład odpowiedzialność członka zarządu za zobowiązania spółki na podstawie art. 299 k.s.h. Brak wystarczającego majątku osobistego może prowadzić do niewypłacalności tej osoby.
6. Czy brak złożenia wniosku o upadłość firmy blokuje możliwość wnioskowania o upadłość konsumencką?
Nie, brak złożenia wniosku o upadłość firmy nie blokuje możliwości wnioskowania o upadłość, jako konsument. Po zakończeniu biznesu i wykreśleniu przedsiębiorcy z CEIDG może on złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. Żaden przepis prawa upadłościowego nie przewiduje sankcji w postaci okresowego lub stałego zakazu składania takiego wniosku.
Niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym terminie może mieć znaczenie przy ocenie zachowania dłużnika. Jeżeli sąd ustali, że upadły doprowadził do niewypłacalności albo istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, plan spłaty zostanie ustalony na okres od 36 do 84 miesięcy.
Należy pamiętać, że każda sprawa byłego przedsiębiorcy wymaga indywidualnej analizy. Znaczenie mają zarówno fakt i moment zakończenia działalności gospodarczej, jak również przyczyny powstania niewypłacalności, decyzje oraz działania podejmowane przez dłużnika w okresie narastania zadłużenia.
7. Czy kredyt hipoteczny zostanie objęty upadłością?
Tak, kredyt hipoteczny zostanie objęty skutkami upadłości konsumenckiej. Z dniem ogłoszenia upadłości zobowiązania pieniężne, których termin płatności jeszcze nie nastąpił, stają się wymagalne. Oznacza to, że nawet jeśli dłużnik miał spłacać kredyt jeszcze przez kilka lub kilkanaście lat, to bank może dochodzić w upadłości całej należności.
Jeżeli nieruchomość obciążona hipoteką należy do upadłego i wchodzi do masy upadłości, syndyk co do zasady może ją sprzedać. Bank jako wierzyciel zabezpieczony hipoteką korzysta przy tym z pierwszeństwa zaspokojenia z ceny sprzedaży nieruchomości. Wierzyciel rzeczowy (bank) odzyska część środków w ramach odrębnych planów podziału funduszy masy upadłości.
Utrata mieszkania lub domu nie oznacza jednak, że dłużnik pozostaje bez środków i miejsca do zamieszkania. Na wniosek zadłużonego z sumy uzyskanej ze sprzedaży mieszkania albo domu można wydzielić kwotę odpowiadającą przeciętnemu czynszowi najmu lokalu w tej samej lub sąsiedniej miejscowości za okres od 12 do 24 miesięcy.
8. Czy długi wynikające z leasingu za samochód firmowy mogą być umorzone?
Tak, długi wynikające z leasingu samochodu firmowego mogą być umorzone albo zredukowane w upadłości. W postępowaniach oddłużeniowych przedsiębiorców prowadzących w przeszłości firmy transportowe lub budowlane często można spotkać się właśnie z nierozliczonym leasingiem.
Zobowiązania wynikające z leasingu potrafią być jednymi z największych w całej puli długów. Na ich wysokość składają się nie tylko raty wynikające z płatności miesięcznych na rzecz leasingodawcy. Ich wysokość podnoszą opłaty związane z karami umownymi, odsetkami, upomnieniami, kosztami odbioru, wyceny oraz sprzedaży pojazdu.
Warto pamiętać, że w przypadku leasingu operacyjnego samochód pozostaje własnością finansującego do momentu jego wykupu. W rezultacie leasingowane samochody nie będą stanowiły składników masy upadłości, które będą podlegały zbyciu przez syndyka.
W szczególnych przypadkach syndyk może zdecydować o dalszym wykonywaniu umowy, jeżeli jest to uzasadnione interesem masy upadłości. Ewentualny wykup pojazdu zależy od warunków umowy, zgód wymaganych przepisami oraz ekonomicznej opłacalności takiej decyzji.
9. Czy upadłość konsumencka dawnego przedsiębiorcy jest trudniejsza niż upadłość osoby, która nigdy nie prowadziła firmy?
Upadłość konsumencka dawnego przedsiębiorcy może być trudniejsza niż upadłość osoby, która nigdy nie miała firmy. Może zdarzyć się tak, że ze względu na znaczną liczbę wierzycieli oraz majątek firmowy sąd postanowi, że postępowanie będzie prowadzone zgodnie z przepisami części pierwszej Prawa upadłościowego, potocznie określanymi jako zasady ogólne. Wtedy procedura oddłużania jest bardziej sformalizowana i zajmuje więcej czasu.
Taka sprawa może wymagać zgromadzenia i przeanalizowania większej liczby dokumentów i informacji. W szczególności warto zwrócić uwagę na zdarzenia biznesowe prowadzące do stanu utraty zdolności płatniczej. Twierdzenia podniesione w uzasadnieniu powinny być spójne z dokumentacją załączoną do wniosku.
Upadłości dawnych przedsiębiorców wymagają od osób sporządzających wniosek nie tylko znajomości przepisów, ale także mechanizmów rządzących biznesem. Do tego potrzebna jest rzetelna analiza finansów firmowych oraz dokładne przedstawienie historii skutkującej ostatecznym bankructwem.
10. Co stanie się z majątkiem firmowym po ogłoszeniu bankructwa?
Majątek firmowy po ogłoszeniu bankructwa zostanie sprzedany przez syndyka w toku postępowania upadłościowego. Wcześniej syndyk dokona jego zabezpieczenia, oszacowania wartości i wybierze tryb sprzedaży. W przypadku większych przedsiębiorstw taki majątek może obejmować maszyny, samochody, linie produkcyjne czy grunty.
Likwidacja majątku w postępowaniu upadłościowym ma na celu spieniężenie składników majątkowych stanowiących własność zadłużonego przedsiębiorcy. Pieniądze uzyskane ze sprzedaży pozwolą na pokrycie kosztów postępowania i zaspokojenie wierzycieli.
Prawo upadłościowe przewiduje jednak określone wyłączenia z masy upadłości, takie jak przedmioty potrzebne do codziennego funkcjonowania, określone świadczenia oraz część dochodów niepodlegających zajęciu. O procesie sprzedaży samochodu przez syndyka pisaliśmy tutaj.
11. Czy po ogłoszeniu upadłości można prowadzić działalność gospodarczą?
Ogłoszenie upadłości konsumenckiej nie powoduje automatycznego zakazu rozpoczęcia działalności gospodarczej. Żaden przepis nie wprowadza takiej regulacji. Warto jednak pamiętać, że zadłużona osoba nie może swobodnie rozporządzać składnikami majątku wchodzącymi do masy upadłości.
Co więcej, mienie pozyskane po ogłoszeniu upadłości również co do zasady będzie podlegało spieniężeniu przez syndyka, o ile nie podlega wyłączeniu. Ze względu na szereg komplikacji proceduralnych startowanie z nowym biznesem zaraz po upadłości będzie generowało wiele komplikacji zarówno dla samego zadłużonego jak i syndyka.
Zdecydowanie bezpieczniejszym rozwiązaniem będzie poczekanie na zakończenie upadłości – przynajmniej do momentu ustalenia przez sąd planu spłaty wierzycieli. Wtedy oddłużona osoba może samodzielnie decydować o posiadanych przez siebie środkach pieniężnych oraz w sposób swobodny gromadzić majątek.
12. Ile trwa upadłość dawnego przedsiębiorcy?
Nie można jednoznacznie wskazać, ile trwa upadłość konsumencka dawnego przedsiębiorcy. Na czas procedowania sprawy ma wpływ wiele różnych czynników. W szczególności wpływa na to tryb prowadzenia sprawy (zasady ogólne lub uproszczone), majątek podlegający likwidacji oraz czas prowadzenia spraw sądowych wytoczonych przeciwko dłużnikowi.
Zgodnie z ustawą postanowienie w przedmiocie ogłoszenia upadłości powinno zostać wydane w terminie dwóch miesięcy od dnia złożenia wniosku. Jest to jednak termin instrukcyjny i w praktyce jego rozpoznanie może potrwać dłużej. Wszystko przy założeniu, że wniosek nie zawiera żadnych braków fiskalnych i formalnych wymaganych przepisami prawa.
Właściwe postępowanie upadłościowe obejmujące okres od dnia ogłoszenia postanowienia o upadłości do momentu ustalenia planu spłaty wierzycieli może trwać kilka lat. Jeśli dłużnik blisko współpracuje z syndykiem, terminowo udziela potrzebnych informacji oraz udostępnia dokumenty, w tym aktywnie poszukuje nabywców sprzedawanego mienia, czas ten może ulec znacznemu skróceniu.
13. Na co zwrócić uwagę pisząc uzasadnienie wniosku upadłościowego dawnego przedsiębiorcy?
Uzasadnienie stanowi jeden z kluczowych elementów wniosku. Jego treść powinna opisywać przede wszystkim historię powstania stanu niewypłacalności osoby zadłużonej. Piszemy zwięźle, prosto i na temat. Skupiamy się na głównych wątkach sprawy i nie wdajemy się w niepotrzebne dygresje. Szczególnie warto zwrócić uwagę na kilka istotnych elementów:
- Wyjaśnienie przyczyn niewypłacalności – chronologicznie przedstawiamy okoliczności, które wpłynęły na brak możliwości regulowania zobowiązań. Opisujemy konkretne wydarzenia (choroba, zator płatniczy kontrahenta, wypadek, oszustwo). Do wniosku załączamy dokumenty potwierdzające wymienione przez nas okoliczności.
- Opisanie działań naprawczych – istotne jest, aby sąd, czytając uzasadnienie wniosku o ogłoszenie upadłości zauważył, że upadły starał się zapobiec bankructwu (o ile tak faktycznie było). Tutaj można opisać działania związane z prowadzeniem polubownych rozmów z wierzycielami, składaniem wniosków o restrukturyzację zadłużenia czy wysyłaniem wniosków o układ ratalny.
- Analiza sytuacji finansowej firmy – jeśli wniosek o upadłość składany jest w związku z niepowodzeniem biznesowym, to dobrym pomysłem będzie przedstawienie sytuacji finansowej firmy na przestrzeni ostatnich lat, w tym wyjaśnienie okoliczności stojących za ostateczną utratą zdolności płatniczych przedsiębiorstwa.
Więcej o tym, jak przygotować uzasadnienie wniosku o upadłość pisaliśmy tutaj.
14. Jak długo oraz w jakiej wysokości będę spłacał wierzycieli po upadłości?
Długość planu spłaty i wysokość miesięcznych rat są wyznaczane indywidualnie na podstawie sytuacji finansowej, rodzinnej i możliwości zarobkowych upadłego. Co do zasady plan spłaty wierzycieli ustala się na okres nieprzekraczający 36 miesięcy. Jeżeli jednak upadły doprowadził do niewypłacalności albo istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, plan spłaty ustala się na okres od 36 do 84 miesięcy
Sąd weźmie pod uwagę możliwości zarobkowe upadłego, koszty życia, potrzeby mieszkaniowe oraz sytuację osób pozostających na jego utrzymaniu. Znaczenie mają więc nie tylko aktualnie osiągane dochody, ale również realne możliwości ich uzyskiwania w przyszłości. Wysokość takiej raty może sięgać od kilkuset do kilku tysięcy złotych.
Plan spłaty powinien być dostosowany do rzeczywistych zdolności regulowania długów. Nie trzeba obawiać się raty przekraczającej możliwości zarobkowe osoby zadłużonej. Zadaniem sądu jest wyznaczenie kwoty odpowiadającej sytuacji finansowej i majątkowej dłużnika, aby nie doprowadzić go ponownie do stanu niewypłacalności.
15. Czy będę przesłuchiwany przez sąd na rozprawie w związku z upadłością?
Wniosek o ogłoszenie upadłości jest co do zasady rozpoznawany na posiedzeniu niejawnym, czyli bez udziału dłużnika. Jeżeli jednak sąd uzna to za potrzebne, może wysłuchać dłużnika albo wezwać go do złożenia dodatkowych wyjaśnień. Po wydaniu postanowienia dłużnik zostanie korespondencyjnie poinformowany o tej okoliczności.
Natomiast na etapie właściwego postępowania upadłościowego rozprawa w przedmiocie ustalenia planu spłaty wierzycieli może być lub musi być wyznaczona. Wiele zależy od tego w jakim trybie toczy się postępowanie, czyli na zasadach ogólnych lub uproszczonych. Jeśli mamy tryb ogólny to rozprawa jest obowiązkowa. W przypadku upadłości w trybie uproszczonym określenie planu spłaty może obejść się bez rozprawy sądowej.
Sama rozprawa przebiega podobnie w każdym wariancie. Kluczowym elementem posiedzenia jest przesłuchanie osoby zadłużonej. Sędzia zadaje pytania dotyczące przyczyn niewypłacalności, sytuacji mieszkaniowej, zawodowej, rodzinnej oraz zdrowotnej. Dopytuje również o miesięczne koszty życia oraz osoby pozostające na utrzymaniu. To wszystko ma na celu wyznaczenie poziomu spłaty długów.
16. Czy mogę odwołać się od ustalonego planu spłaty wierzycieli?
Tak, osoba zadłużona może odwołać się od ustalonego przez sąd planu spłaty wierzycieli. W sytuacji, gdy nie jesteśmy zadowoleni z warunków spłaty i uważamy je za krzywdzące, to mamy do dyspozycji środek zaskarżenia. W przypadku upadłości konsumenckich zażalenie składa się do właściwego sądu okręgowego.
Samo zażalenie wnosi się za pośrednictwem sądu rejonowego, który wydał zaskarżone postanowienie. Skarżący ma jeden tydzień na złożenie zażalenia. Termin liczy się od dnia obwieszczenia postanowienia na portalu KRZ. Niezbędne będzie również wniesienie opłaty w kwocie 200 zł.
Zażalenie powinno zostać rozpoznane w terminie 30 dni od dnia przedstawienia akt sądowi drugiej instancji. W praktyce postępowanie zażaleniowe może jednak potrwać dłużej.. W tym czasie sąd dokona ponownej analizy sytuacji osoby zadłużonej i sprawdzi, czy plan został ustalony zgodnie z prawem. Jeśli nie przychyli się do stanowiska skarżącego, to zażalenie zostanie oddalone.
Jeśli potrzebujesz wsparcia w procesie upadłości, napisz do nas na adres kontakt@wyzerowani.pl lub uzupełnij formularz kontaktowy.
Główne wnioski
Upadłość konsumencka dawnego przedsiębiorcy obejmuje długi prywatne oraz związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wszelkie zobowiązania wynikające ze nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, podatków, opłat administracyjnych będą objęte postępowaniem upadłościowym.
Możliwość złożenia wniosku o upadłość konsumencką nie jest warunkowana uprzednim złożeniem wniosku w trybie dla przedsiębiorców. Mimo to warto pamiętać, że każdy przedsiębiorca – bez względu na to, czy działa w formie JDG czy spółki z o.o. – taki wniosek jest zobowiązany złożyć w sytuacji trwałej utraty płynności.
Ważne, żeby w obliczu bankructwa sprawnie podjąć decyzję o upadłości. Zdajemy sobie sprawę, że nie jest to prosta decyzja i wymaga znacznej odwagi. Szczególnie dla przedsiębiorcy, który w rozwój biznesu włożył całe serce i wiele lat wysiłków. Jednak czasem najlepszym rozwiązaniem jest pogodzenie się z niepowodzeniem i szybkie zamknięcie projektu.
Autor: Łukasz Hamara



