Układ w upadłości konsumenckiej – 10 rzeczy o których powinieneś wiedzieć

Układ w upadłości konsumenckiej jest ważnym instrumentem oddłużania i może być korzystny dla osoby zadłużonej. Daje bowiem możliwość zawarcia układu na zgromadzeniu wierzycieli, jeśli w jego drodze zostanie osiągnięty cel postępowania. Może być szczególnie opłacalny dla osób dysponujących majątkiem, ponieważ daje opcję wstrzymania likwidacji majątku, w szczególności domu lub mieszkania i zatrzymania ich wraz z jednoczesnym oddłużeniem.

Postępowanie upadłościowe składa się z postępowania o ogłoszenie upadłości konsumenckiej oraz postępowania po ogłoszeniu upadłości. Wniosek w przedmiocie układu można zgłosić dopiero po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej. Wynika to z faktu, iż wniosek będzie rozpatrywał sędzia – komisarz, który jest wyznaczony dopiero po ogłoszeniu upadłości. Czas od złożenia wniosku o upadłość do ogłoszenia upadłości może być różny w zależności od sądu i obłożenia go sprawami, ale zazwyczaj wynosi on ok. 1-2 miesięcy.

Po wydaniu postanowienia o ogłoszeniu upadłości nie warto zwlekać, bowiem zwłoka może doprowadzić do rozpoczęcia likwidacji. Likwidacja oznacza sprzedaż majątku upadłego. Największą zaletą układu jest właśnie możliwość powstrzymania likwidacji majątku oraz zatrzymania jego składników, takich jak dom, komputer, mieszkanie, czy samochód.

Jak wspomnieliśmy, wielką zaletą układu w upadłości konsumenckiej jest możliwość zachowania składników majątku i wstrzymania likwidacji. Ale czy możliwe jest zawarcie układu bez żadnego majątku? Odpowiedź brzmi tak, możliwe jest zwołanie zgromadzenia wierzycieli nawet bez żadnego majątku.

Przyjęcie układu może być bardziej korzystne niż ustalenie planu spłaty przez sąd. Kolejną zaletą jest także skrócenie czasu postępowania, nie trzeba bowiem czekać na podjęcie działań przez syndyka, a następnie sąd, co może przyspieszyć proces upadłości nawet o kilkanaście miesięcy.

Powodzenie przyjęcia układu zależy od zgody wierzycieli. Z perspektywy wierzyciela, układ także może być korzystnym rozwiązaniem. Szczególnie będzie liczyć się zdanie wierzycieli, których wierzytelności są największe. Przyjęcie układu wymaga bowiem zgody większości wierzycieli, którzy mają co najmniej 2/3 sumy wierzytelności. Oznacza to, że nawet jeden wierzyciel może zablokować przyjęcie układu, jeżeli posiada więcej niż 1/3 łącznej kwoty wierzytelności.

Z perspektywy wierzycieli przyjęcie układu zdecydowanie może być opłacalne. Oznacza to dla nich oszczędność czasu, a wcale nie jest wykluczone, że układ będzie dla nich korzystniejszy niż plan spłaty ustalony przez sąd. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, w których majątek osoby zadłużonej jest duży, a zależy jej na zatrzymaniu konkretnych jego składników, na przykład domu rodzinnego. Warto jest więc spróbować, zwłaszcza, iż brak przyjęcia układu nie powinien nieść za sobą negatywnych konsekwencji.

Co do zasady przyjęcie układu bez zgody dłużnika nie jest możliwe. W przepisach istnieje jednak jeden wyjątek. Dotyczy to wyłącznie postępowania wszczętego na wniosek wierzyciela. W takiej sytuacji wniosek o zwołanie zgromadzenia wierzycieli w celu zawarcia układu może złożyć każdy z wierzycieli. Jak wynika z praktyki jednak postępowań wszczętych na wniosek wierzyciela jest stosunkowo niewiele, więc układ na wniosek wierzyciela zdecydowanie należy do rzadkości.

W przypadku wniosku o zawarcie układu złożonego przez wierzyciela należy także zwrócić uwagę, na fakt, iż w drodze układu muszą zostać osiągnięte cele postępowania. Głównym celem postępowania upadłościowego jest oddłużenie upadłego, a więc niemożliwy będzie układ, który by to uniemożliwiał lub znacząco utrudniał.

Zgromadzenie wierzycieli zwoływane jest przez sędziego – komisarza. W jego obwieszczeniu wskazuje on termin, miejsce i przedmiot obrad, a także sposób głosowania. Jest ono dokonywane na co najmniej dwa tygodnie przed terminem zgromadzenia wierzycieli.

Możliwy jest przypadek odroczenia zgromadzenia wierzycieli, wtedy sędzia-komisarz ogłasza nowy termin, a głosy poprzednio oddane zachowują ważność, jeżeli wierzyciel nie stawi się na ponownym zgromadzeniu wierzycieli. Warunkiem jest, że na następnym głosowaniu uchwały są takie same lub korzystniejsze dla wierzycieli.

Do uczestnictwa w zgromadzeniu wierzycieli wymagane jest zgłoszenie swojej wierzytelności. Należy pamiętać, że w upadłości konsumenckiej takie zgłoszenie może być dokonane wyłącznie za pośrednictwem systemu KRZ. Po dokonaniu stosownego zgłoszenia, każdy wierzyciel może uczestniczyć w zgromadzeniu, niezależnie od wysokości, czy kategorii wierzytelności.

Możliwe jest upoważnienie pełnomocnika do reprezentacji na zgromadzeniu. Pełnomocnik musi złożyć sędziemu – komisarzowi stosowne pełnomocnictwa na piśmie lub sam wierzyciel ustnie do protokołu.

Jak już wspomnieliśmy, jedną z głównych zalet układu dla dłużnika w upadłości konsumenckiej jest możliwość wstrzymania likwidacji majątku. Może to jednak być niekorzystnym rozwiązaniem dla wierzyciela. Czy ma on więc jakieś środki prawne by doprowadzić do dalszego prowadzenia likwidacji?

Odpowiedź brzmi tak, wierzycielowi przysługuje zażalenie na postanowienie w przedmiocie wstrzymania likwidacji. Termin na jego wniesienie wynosi jeden tydzień. Zażalenie rozpatruje sąd upadłościowy jako sąd drugiej instancji i ma na to 30 dni od przedstawienia akt. Należy jednak pamiętać, że jest to termin instrukcyjny, co oznacza, że nie ponosi konsekwencji w przypadku zwłoki przekraczającej miesiąc.

Może zdarzyć się tak, że mimo zgody wierzycieli, dłużnik nie wywiąże się z postanowień układu. Może tak być zarówno z przyczyn zawinionych przez dłużnika, jak i od niego niezależnych. Niezależnie od przyczyny, brak wykonania układu powoduje de facto powrót do stanu sprzed jego zawarcia.

Oznacza to, że stan wierzytelności przyjęty jest z uwzględnieniem wszystkich zgłoszeń, w pełnej jej wysokości. Możliwe jest przeprowadzenie likwidacji majątku, a następnie zaspokojenie wierzycieli ze środków pozyskanych z jego sprzedaży.

Układ konsumencki nie jest tym samym co układ w upadłości konsumenckiej. Układ konsumencki to inne postępowanie, nazywane czasami restrukturyzacją konsumencką. By je rozpocząć należy złożyć wniosek o zawarcie układu, a nie o ogłoszenie upadłości. Sąd wyznacza nadzorcę, który wraz z dłużnikiem sporządza propozycje układowe, które następnie podlegają głosowaniu.

W przypadku braku wyrażenia zgody przez wierzycieli w postępowaniu układowym, nie dojdzie do umorzenia wierzytelności. Układ w upadłości konsumenckiej z kolei nie stoi na przeszkodzie umorzeniu wierzytelności, gdy nie dojdzie do zawarcia układu. Wtedy bowiem będziemy mieć do czynienia z klasycznym postępowaniem upadłościowym.

Istnieją pewne ograniczenia niepozwalające na całkowitą dowolność układu. Przede wszystkim, dłużnik musi mieć możliwości zarobkowe do zdolności wykonania układu, nie jest więc możliwe zatwierdzenie układu niemożliwego do spełnienia. Może się tak wydarzyć choćby z powodu złego stanu zdrowia dłużnika, gdy jest on niezdolny do pracy. Niezdolność może ujawnić się już po przegłosowaniu układu, wtedy potrzebna będzie interwencja sądu.

Maksymalny okres układowy wynosi 5 lat, co ogranicza dowolność w jego kształtowaniu, niemożliwe będzie więc zawarcie układu dłuższego, by zmniejszyć ratę miesięczną płaconą przez dłużnika celem zaspokojenia wierzycieli.

Układ w upadłości konsumenckiej jest instytucją bardzo przydatną dla osób zadłużonych, szczególnie posiadających znaczny majątek. Dotyczyć będzie to często choćby osób wcześniej prowadzących działalność gospodarczą, która to stała się źródłem zadłużenia.

Jeżeli Ty również znajdujesz się w trudnej sytuacji finansowej i szukasz sposobów na wyjście z niej – skontaktuj się z nami. Proponujemy skuteczną pomoc przy oddłużaniu z wykorzystaniem legalnych instrumentów. Jednym z nich może być właśnie układ w upadłości konsumenckiej. Na konsultację umówisz się tutaj.